1
Örnek 1 — Yorum
Olay
Belirsiz madde; öğrenci yalnız sözlük anlamı yazar.
Çözüm iskeleti
Lafız + amaç + sistem. Gerekçe eksik.
Yöntemi yaz.
Ücretsiz ders notu · Rize · RTEÜ · taslak iskelet
RTEÜ Hukuka Giriş / Temel Kavramlar — 2. Dönem Notu
Hukukun uygulanması ve yorumu, yargı örgütü, dava ve usul girişi, ispat fikri, yaptırımlar, hukuk devleti ve temel kavram tekrarı. Bahar finalinin ağır topu.
RTEÜ (Rize) öğrencileri için Hukuka Giriş / Hukukun Temel Kavramları 2. dönem (bahar) notudur. Hukuka giriş · 2. yarı (yorum, uygulama, yargı örgütü, usul girişi, yaptırım, temel kavram haritası). Amaç: hukuk dilini, kaynakları ve uygulama iskeletini sınavda bozmadan kurmak. Fakülte dönemlik program kullansa da üçlü set esnek kullanılır.
Bu sayfa genel çekirdek iskelettir; fakülteye özgü derin yazım dalga dalga güncellenir. Bağlayıcı olan OBS, dönem duyurusu ve sorumlu öğretim elemanıdır.
1. Bu notu nasıl kullanacaksın?
Bu dosya 2. Dönem (Bahar) kapsamına göre kesilmiştir. Sonraki dogmatik derslerin ortak alfabesidir; ezber listeden çok örnekli tanım hedeflenir.
Sıra: 60 sn omurga → tanım kartları → tuzaklar → bölümler → örnek → PDF.
Hap bilgi
2. dönem: Yorum, yargı ve yaptırım. Kuralın hayata geçtiği yer.
- •PDF: “PDF indir / Yazdır” → Ctrl+P → PDF olarak kaydet
- •Her kavram: tanım + karşıt + örnek
- •Kaynak ve hiyerarşiyi şemayla tekrar et
Hukuka Giriş · 2. dönem
Uygulama
- ·Yorum
- ·Boşluk
Yargı
- ·Kol
- ·Dava
İspat
- ·Yük
- ·Delil
Sonuç
- ·Yaptırım
- ·Hukuk devleti
2. 60 saniyede omurga
Sesli oku, kapat, yaz.
- •Uygulama: somut olaya kuralı taşımak.
- •Yorum: lafzî, sistematik, tarihsel, amaçsal.
- •Boşluk: kıyas, yaratıcı faaliyet (TMK m.1 köprüsü).
- •Yargı: adli, idari, anayasa yargısı (çerçeve).
- •Dava: talep + merc + usul + ispat fikri.
- •Yaptırım: ceza / tazminat / iptal / icra.
1
Kavramı tanımla
2
Ayrımı yaz
3
Kaynak/dayanak bağla
4
Örnek ver
5
Sonuç cümlesi
6
Tuzak kontrolü
3. Kavram haritası ve omurga
Omurga: Hukukun uygulanması; Yorum yöntemleri; Kanun boşluğu ve kıyas; Yargı örgütü girişi; Dava ve usul fikri; İspat ve delil girişi; Yaptırım türleri; Hukuk devleti ve temel kavram sentezi.
Hap bilgi
Hukukun uygulanması ve yorumu, yargı örgütü, dava ve usul girişi, ispat fikri, yaptırımlar, hukuk devleti ve temel kavram tekrarı. Bahar finalinin ağır topu.
- •1) Hukukun uygulanması
- •2) Yorum yöntemleri
- •3) Kanun boşluğu ve kıyas
- •4) Yargı örgütü girişi
- •5) Dava ve usul fikri
- •6) İspat ve delil girişi
- •7) Yaptırım türleri
- •8) Hukuk devleti ve temel kavram sentezi
4. Tanım kartları
İşler tanım = unsur fısıldayan cümle.
Yorum
Norm metninin somut olaya uygulanabilir anlamının belirlenmesidir. Yöntem seçimi gerekçelenir; salt lafız her zaman yetmez.
Kanun boşluğu
Uygulanacak kuralın bulunmaması veya yetersiz kalmasıdır. TMK m.1 çerçevesinde örf ve hâkimin hukuk yaratması tartışılır.
Yargı yetkisi
Uyuşmazlıkların bağımsız mahkemelerce çözülmesidir. Adli / idari / anayasa yargısı ayrımı temeldir.
Dava
Bir hakkın korunması veya hukuki durumun tespiti için yargı organına yapılan başvurudur. Ehliyet, menfaat, merc, süre usul derslerinde derinleşir.
Hukuk devleti
Kamusal gücün hukuka bağlı, öngörülebilir ve denetime açık kullanılması idealidir. Biçimsel ve maddi boyutları bilinir.
| A | B | Ayırıcı soru |
|---|---|---|
| Yorum | Kıyas | Anlam mı boşluk doldurma mı? |
| Adli yargı | İdari yargı | Hangi uyuşmazlık türü? |
| Ceza yaptırımı | Tazminat | Kamusal mı özel mi? |
| Zamanaşımı | Hak düşürücü süre | Hangi süre rejimi? |
5. Pusula dayanaklar
Anayasa ve TMK m.1–2 köprü dayanaklardır. Amaç madde yarışı değil; kavramı dayanağa bağlamaktır.
Sınav tuzağı
Uydurma madde yazmayın; çerçeve dayanak kullanın.
- •1) TMK m.1 — uygulama, örf, hâkim (çerçeve)
- •2) TMK m.2 — dürüstlük / hakkın kötüye kullanılması
- •3) Anayasa — yargı bağımsızlığı / yargı yolu (çerçeve)
- •4) HMK / CMK / İYUK — usul omurgası girişi (köprü)
- •5) Anayasa m.2 — hukuk devleti
- •6) Temel haklar — sınırlama rejimi girişi (çerçeve)
6. Sınav tuzağı defteri
Finalde puanı bu liste taşır.
- •Yorumu “istediğim anlam” sanmak — yöntem + gerekçe.
- •Kıyası sınırsız kullanmak — cezada kıyas yasağı köprüsü.
- •Her uyuşmazlığı aynı mahkemeye yazmak — yargı kolu.
- •İspatı yalnız “tanık” sanmak — delil çeşitleri.
- •1. dönem kavramlarını unutup 2. dönemi havada bırakmak.
A. Uygulama ve yorum
Olay → kural bulma → yorum → sonuç. Lafzî yorum başlangıçtır; sistem, tarih ve amaç tamamlar.
Sınavda yöntem adı + bir cümle gerekçe yazılır.
Hap bilgi
Yorum = gerekçeli anlam seçimi.
B. Boşluk ve kıyas
Gerçek boşluk / sahte boşluk tartışması çerçevede. Kıyas özel hukukta mümkün; cezada kıyas yasağı (lehe olanlar ayrı).
Hâkimin hukuk yaratması keyfilik değildir; gerekçe ve ilke gerekir.
Boşluk
Kural yok/yetersiz.
Örf
TMK m.1 basamağı.
Kıyas
Benzerlikle taşıma.
Sınır
Ceza / emredici norm.
C. Yargı örgütü
Adli yargı (hukuk–ceza), idari yargı, Anayasa Mahkemesi, uyuşmazlık mercileri (çerçeve). İlk derece / istinaf / temyiz fikri.
Görev ve yetki ayrımı usul dersinin kapısıdır; burada isim ve işlev yeter.
Sınav tuzağı
Yanlış yargı kolu = kapı hatası.
D. Dava ve ispat fikri
Talep sonucu, taraf, merc, süre, harç fikri. İspat yükü ve delil çeşitleri (belge, tanık, bilirkişi, keşif) giriş düzeyinde.
Hukuki dinlenilme hakkı ve adil yargılanma köprüsü.
E. Yaptırımlar
Ceza yaptırımı, hukuki tazminat, idari yaptırım, geçersizlik/iptal, cebri icra. Aynı fiil birden fazla yaptırım doğurabilir (ceza + tazminat).
Hap bilgi
Yaptırım türünü soruya göre seç.
F. Hukuk devleti sentezi
Kanunilik, belirlilik, yargısal denetim, temel haklar. 1. dönem kaynak ve hiyerarşi buraya bağlanır.
G. Kavram tekrarı
Hak, borç, hukuki işlem, hukuki fiil, ehliyet, süre, zamanaşımı / hak düşürücü süre ayrımı (giriş). Sonraki derslerin iskeleti burada sabitlenir.
Sınav tekniği (Hukuka Giriş)
RTEÜ klasiklerinde kısa tanım + örnek + ayrım puan getirir. 60 dk / 3–4 soruda planlı yazın.
İskelet: (1) tanım (2) unsur/ayrım (3) örnek (4) köprü dayanak.
Hap bilgi
Net tanım + örnek = yüksek not.
- •Tanımı tek cümlede kur
- •Karşıt kavramı yaz
- •Bir somut örnek ver
- •Kaynak/hiyerarşi sorularında sonuç yaz
- 1Tanım kartları
- 2Zihin haritası çiz
- 3Tuzak listesi
- 44 örnek olay süreyle
- 5Karma deneme + yanlış defteri
Ayrım · Soru tipi
Kavram / kaynak
Tanım–kaynak–hiyerarşi–hak
Yorum / yargı
Yorum–boşluk–yargı kolu–yaptırım
1Tanım
2Şema
3Örnek
4Quiz
5Yanlış defteri
İşlenmiş örnek olaylar
Her örnekte: olay → çözüm iskeleti → tek cümlelik çıkış. Kendi defterinizde yeniden yazın.
2
Örnek 2 — Yargı kolu
Olay
İdari işlemin iptali asliye hukukta istenir.
Çözüm iskeleti
İdari yargı. Görev. Kapı hatası.
Doğru mercı seç.
3
Örnek 3 — Yaptırım
Olay
Haksız fiilde yalnız “ceza” yazılır; zarar var.
Çözüm iskeleti
Hukuki tazminat. Ceza ayrı olabilir.
Yaptırım kutusunu çoğalt.
4
Örnek 4 — Boşluk
Olay
Kanunda açık kural yok; öğrenci susar.
Çözüm iskeleti
TMK m.1 basamakları. Örf / yaratma. Gerekçe.
Boşlukta yöntem var.
Kontrol listesi
- 160 sn omurgayı kapalı yazdım
- 2Tanım kartlarını ezberden yazdım
- 3Zihin haritasını çizdim
- 4Tuzak listesinden 5 madde işaretledim
- 5En az 3 örnek olayı süreyle çözdüm
- 6Kaynak hiyerarşisi şemasını çizdim
- 7PDF’i arşivledim
- 8Diğer yarı / yıllık notla bağlantıyı kontrol ettim
Sık sorulanlar
1. dönem / 2. dönem / yıllık farkı ne?
1. dönem hukuk nedir–kaynak–hiyerarşi–hak–kamu/özel; 2. dönem yorum–yargı–dava/ispat–yaptırım; yıllık ikisini birleştirir.
Bu ders ezber mi?
Ezber listeden çok örnekli tanım ve ayrım. Sonraki derslerin dilini kurar.
PDF nasıl indirilir?
“PDF indir / Yazdır” veya …/pdf → Ctrl+P → PDF olarak kaydet.
Ücretli mi?
Hayır. Av. Fethi Güzel Hukuk Portalı üzerinden ücretsizdir.