İçeriğe atla

Ücretsiz ders notu · İstanbul · Yeditepe · taslak iskelet

Yeditepe Sigorta Hukuku — Yıllık Tam Not

1. + 2. dönem birleşik; sigorta hukuku için “tek cilt” not.

Yeditepe (İstanbul) öğrencileri için Sigorta Hukuku yıllık (tam paket) notudur. Sigorta hukuku tam omurga · sözleşme + branşlar + uyuşmazlık · dönemlik + yıllık program. Amaç: sözleşme, menfaat, teminat ve uyuşmazlık yolunu doğru yazmak. Fakülte dönemlik program kullansa da üçlü set esnek kullanılır.

Bu sayfa genel çekirdek iskelettir; fakülteye özgü derin yazım dalga dalga güncellenir. Bağlayıcı olan OBS, dönem duyurusu ve sorumlu öğretim elemanıdır.

1. Bu notu nasıl kullanacaksın?

Bu dosya Yıllık (Tam paket) kapsamına göre kesilmiştir. Dönemlik program kendi yarısını; yıllık veya bütüncül tekrar yıllık paketi kullanır.

Sıra: 60 sn omurga → tanım kartları → tuzaklar → bölümler → örnek olay → PDF.

Hap bilgi

Yıllık paket: Sigorta sözleşmesinden branşlar, rücu ve tahkime kadar tek omurga.

  • PDF: “PDF indir / Yazdır” → Ctrl+P → PDF olarak kaydet
  • Her olayda: menfaat var mı? teminat içi mi?
  • Trafik / kasko ayrımını ilk satırda yaz
Zihin haritası · Sigorta Hukuku yıllık — zihin haritası
Sigorta · Yıllık

1. yarı

  • ·Sözleşme
  • ·Menfaat
  • ·Beyan

2. yarı

  • ·Branş
  • ·Rücu
  • ·Tahkim

Hasar

  • ·İhbar
  • ·Tazminat

Yöntem

  • ·Kapı seç
  • ·Süre tut

2. 60 saniyede omurga

Sesli oku, kapat, yaz.

  • Sigorta: prim karşılığı riziko teminatı.
  • Menfaat yoksa sözleşme geçersiz/sonuçsuz kalabilir.
  • Riziko: belirsiz, geleceğe ilişkin, hukuka uygun olmalı.
  • Can sigortası: menfaat ve lehtar rejimi mal sigortasından farklılaşır.
  • Sorumluluk sigortası: üçüncü kişi zararı teminatı.
  • Zorunlu trafik: mağdur koruması + rücu ihtimali.
  • Yıllık sınavda: sözleşme/menfaat mi, branş/hasar/rücu mu?
Şekil · Klasik cevap iskeleti
1
Sözleşme / menfaat
2
Riziko teminat içi mi?
3
Beyan–prim–ihbar
4
Hasar ve ispat
5
Tazminat / red / rücu
6
Tahkim veya dava

3. Kavram haritası ve omurga

Omurga: Sigorta hukukunun kaynakları ve kapsamı; Sigorta sözleşmesinin kuruluşu; Taraflar ve sigorta ettiren / lehtar / sigortalı; Sigorta menfaati; Can sigortası; Sorumluluk sigortası; Zorunlu sigortalar (trafik odaklı); Rücu / halefiyet.

Hap bilgi

1. + 2. dönem birleşik; sigorta hukuku için “tek cilt” not.

  • 1) Sigorta hukukunun kaynakları ve kapsamı
  • 2) Sigorta sözleşmesinin kuruluşu
  • 3) Taraflar ve sigorta ettiren / lehtar / sigortalı
  • 4) Sigorta menfaati
  • 5) Can sigortası
  • 6) Sorumluluk sigortası
  • 7) Zorunlu sigortalar (trafik odaklı)
  • 8) Rücu / halefiyet

4. Tanım kartları

İşler tanım = unsur fısıldayan cümle.

Sigorta sözleşmesi

Sigortacının bir prim karşılığında, kişinin para ile ölçülebilir bir menfaatini zarara uğratan tehlikenin (rizikonun) gerçekleşmesi hâlinde tazminat ödemeyi veya edimde bulunmayı üstlendiği sözleşmedir.

Sigorta menfaati

Sigorta ettirenin veya sigortalının, rizikonun gerçekleşmemesinde para ile ölçülebilir hukuki yararıdır. Menfaat yokluğu sözleşmeyi etkiler.

Riziko

Sigorta teminatının konusu olan belirsiz tehlikedir. Gerçekleşmesi tarafların iradesine bağlı olmamalı; hukuka aykırı amaçla sigortalanamaz.

Can sigortası

Kişinin hayatı, sağlık veya vücut bütünlüğüne ilişkin rizikolara karşı teminat sağlayan sigorta türüdür. Lehtar ve menfaat kuralları mal sigortasından ayrılır.

Sorumluluk sigortası

Sigortalının üçüncü kişilere verebileceği zararlar nedeniyle doğacak sorumluluğunu teminat altına alan sigortadır.

Rücu (halefiyet)

Sigortacının tazminatı ödedikten sonra, sigortalının sorumlu üçüncü kişiye karşı haklarına kanunen geçmesidir.

Tablo · Sık karıştırılanlar
ABAyırıcı soru
1. yarı2. yarıSözleşme mi branş/hasar mı?
TrafikKaskoMağdur mu kendi araç mı?
MalCanHasar mı lehtar mı?
RücuTahkimGeri alma mı uyuşmazlık yolu mu?

5. Pusula maddeler

Soru tipine göre dayanaklar. Güncel metin: TTK Sigorta + 5684.

Sınav tuzağı

Uydurma madde no yazmayın; TTK/5684 metninden doğrulayın.

  • 1) TTK m.1401 vd. — sigorta sözleşmesi genel (çerçeve)
  • 2) TTK m.1408 vd. — beyan yükümlülüğü (çerçeve)
  • 3) TTK m.1417 vd. — prim (çerçeve)
  • 4) TTK m.1487 vd. — can sigortası (çerçeve)
  • 5) TTK m.1473 vd. — sorumluluk sigortası (çerçeve)
  • 6) TTK m.1472 — halefiyet / rücu (çerçeve)

6. Sınav tuzağı defteri

Finalde puanı bu liste taşır.

  • Poliçeyi sözleşmenin tek kuruluş şartı sanmak.
  • Menfaati yok sayıp “herkes her şeyi sigortalar” yazmak.
  • Beyan ihlalini otomatik butlan sanmak — yaptırım kademeli olabilir.
  • Trafik sigortası ile kaskoyu aynı teminat sanmak.
  • Rücuyu “sigortacı her zaman herkese döner” sanmak — kusur/istisna.
  • Tahkim süre ve miktar şartını yok saymak.

Yıllık kullanım kılavuzu

Dönemlik okuyan kendi yarısını, yıllık okuyan bu tam paketi kullanır. Öneri: sözleşme–menfaat–beyan → deneme → branş–rücu–tahkim → karma.

Her soruda etiket: “Sözleşme sorunu mu, teminat/hasar mı, uyuşmazlık yolu mu?”

Hap bilgi

Yıllık başarı = doğru menfaat + doğru teminat + doğru yol.

  • Hafta 1–4: kuruluş + menfaat + riziko + prim
  • Hafta 5–7: beyan + mal sigortası
  • Hafta 8–11: can/sorumluluk + zorunlu + rücu
  • Hafta 12–14: tazminat + tahkim + karma

A. Sigorta hukuku nedir?

Sigorta hukuku, özel sigorta sözleşmesi ve sigortacılık faaliyetinin kurallarını bir araya getirir. Çekirdek TTK Altıncı Kitap’tadır; 5684 ve branş yönetmelikleri çevreyi tamamlar.

1. dönem sözleşme omurgasını taşır. Can, sorumluluk, zorunlu sigortalar ve uyuşmazlık 2. döneme kalır.

Hap bilgi

Sözleşme + menfaat + riziko + prim = temel dörtgen.

B. Kuruluş ve taraflar

Teklif–kabul ile sözleşme kurulur; poliçe çoğunlukla ispat ve içerik belgesidir. Sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar rolleri ayrılır.

Başkasının menfaati hesabına sigorta ve lehtar ataması sınavda sık sorulur.

  • Kuruluş anı
  • Poliçenin işlevi
  • Sigortalı / lehtar
  • Temsil / acente girişi

C. Menfaat

Menfaat, rizikonun gerçekleşmemesinde hukuki ve parasal yarardır. Menfaat yoksa sözleşme amacına aykırı düşer; sonuçlar TTK’da düzenlenir.

Mal sigortasında menfaat ile sigorta bedeli ilişkisi aşkın sigorta / eksik sigorta tartışmasına bağlanır (giriş).

Sınav tuzağı

Menfaat yoksa “tazminat alırım” genellemesi yanlıştır.

D. Riziko ve prim

Riziko belirsiz ve teminat kapsamına uygun olmalıdır. Riziko artışı ihbarı, prim ayarlaması ve teminatın askıya alınması çerçevede bilinir.

Prim ödeme borcu teminatın karşılığıdır. Gecikme ve ihtar usulü tazminat hakkını etkiler.

Riziko

Belirsiz tehlike.

Prim

Teminat bedeli.

İhbar

Değişiklik / hasar.

Teminat

Kapsam + istisna.

E. Beyan yükümlülüğü

Sözleşme kurulurken bilinen, riziko ve prim hesabını etkileyen olgular açıklanır. Yanlış/eksik beyanın yaptırımı (cayma, prim farkı, tazminattan indirme vb.) kademeli okunur.

Sınavda “otomatik geçersizlik” yerine kanuni sonuç tablosu yazın.

Hap bilgi

Beyan = dürüst açıklama. Yaptırım olguya göre kademeli.

F. Mal sigortası girişi

Hasar sigortası mantığı: menfaat + hasar + tazminat. Aşkın/eksik sigorta, birden fazla sigorta, halefiyet (rücu) girişi tanınır.

2. dönemde sorumluluk ve zorunlu branşlar bu iskeletin üzerine biner.

G. Sınav iskeleti (1. dönem)

(1) sözleşme kuruldu mu (2) menfaat var mı (3) riziko teminat içi mi (4) beyan/prim sorunu var mı (5) sonuç.

A. Can sigortası

Hayat, hastalık, ferdi kaza gibi branşlar can sigortası şemsiyesindedir. Lehtar ataması, menfaat ve cayma/ayrılma değerleri mal sigortasından farklı okunur.

Sınavda “kim lehtar, prim kim ödüyor, riziko ne?” üçlüsü yazılır.

Hap bilgi

Can sigortası = lehtar + özel menfaat rejimi.

B. Sorumluluk ve zorunlu sigortalar

Sorumluluk sigortası üçüncü kişi zararını temin eder. Zorunlu trafik sigortası mağduru korur; kasko kendi aracın hasarını (isteğe bağlı) karşılar.

Teminat limitleri, kusur ve rücu sebepleri olayda ayrılır.

Sınav tuzağı

Trafik ≠ kasko. Mağdur / kendi araç ayrımı.

  • Sorumluluk teminatı
  • Zorunlu trafik
  • Kasko farkı
  • Limit / muafiyet

C. Rücu (halefiyet)

Sigortacı ödeme yaptıktan sonra sorumlu üçüncü kişiye rücu edebilir. Sigortalının kusuru, kasten hareketi veya sözleşme istisnaları rücuyu etkiler.

Rücu alacağının kapsamı ödenen tazminatla sınırlıdır (çerçeve).

Ödeme

Önce sigortacı öder.

Geçiş

Haklar sigortacıya geçer.

Sorumlu

Üçüncü kişi / sürücü vb.

Sınır

Ödenen kadar.

D. Hasar, ihbar, tazminat

Hasar ihbarı süre ve şekle bağlıdır; gecikmenin sonucu ihlalin niteliğine göre yazılır. Eksper raporu ispat aracıdır, tek başına hüküm değildir.

Tazminat: teminat kapsamı, istisna, muafiyet, eksik/aşkın sigorta etkileri. Red hâlinde gerekçe ve itiraz yolu açılır.

E. Sigorta Tahkim

Sigorta Tahkim Komisyonu, kanundaki şartlarla uyuşmazlık çözer. Başvuru süresi, miktar, evrak ve kararın icrası bilinir.

Tahkim–mahkeme ilişkisi ve itiraz imkânı sınavda “hangi yol?” diye sorulur.

Hap bilgi

Tahkim = özel yol; süre ve miktar şartı unutulmaz.

F. Sona erme, cayma, fesih

Süre bitimi, rizikonun ortadan kalkması, prim ödenmemesi, beyan ihlali ve kanuni cayma/fesih sebepleri sözleşmeyi bitirir veya etkiler.

Tüketici/lehe hükümler ve süreler branşa göre değişebilir; genel iskelet yeterlidir.

G. Acente ve broker girişi

Acente sigortacıyı; broker kural olarak sigorta ettireni temsil eder (çerçeve). Bilgilendirme ve kayıt yükümlülükleri uyuşmazlıkta delil üretir.

Yıllık entegrasyon

Tip 1 — Beyan ihlali. Tip 2 — Menfaat. Tip 3 — Prim gecikmesi. Tip 4 — Trafik/kasko. Tip 5 — Rücu. Tip 6 — Tahkim.

Karma olayda beyan + hasar red + tahkim üst üste binebilir. Sıra: sözleşme geçerli mi → teminat → red gerekçesi → yol.

Sınav tuzağı

Tek cevapta tüm sigorta hukukunu özetlemeyin; kapıyı seçin.

Sınav tekniği (Sigorta Hukuku)

Yeditepe klasiklerinde I-II-III başlık şart. 60 dk / 3 soruda soru başı ~18 dk.

İskelet: (1) sözleşme/menfaat (2) teminat (3) yükümlülük ihlali (4) hasar/tazminat (5) yol (tahkim/dava/rücu).

Hap bilgi

Doğru menfaat + doğru teminat = yüksek not.

  • Menfaat kutusunu aç
  • Beyan/prim ihlalini kademeli yaz
  • Branşı (mal/can/sorumluluk) seç
  • Tahkim süresini unutma
Merdiven · Öğrenme merdiveni
  1. 1
    Tanım kartları
  2. 2
    Zihin haritası çiz
  3. 3
    Tuzak listesi
  4. 4
    4 örnek olay süreyle
  5. 5
    Karma deneme + yanlış defteri

Ayrım · Soru tipi

Sözleşme

Menfaat + beyan + prim + riziko

Hasar / uyuşmazlık

Branş + tazminat + rücu + tahkim

Döngü · Haftalık döngü
1Madde
2Şema
3Örnek
4Quiz
5Yanlış defteri
↻ tekrarla

İşlenmiş örnek olaylar

Her örnekte: olay → çözüm iskeleti → tek cümlelik çıkış. Kendi defterinizde yeniden yazın.

1

Örnek 1 — Menfaat yokluğu

Olay

Kişi, hukuken ilgisi olmayan bir malı “benimmiş gibi” sigortalatır; hasar olunca tazminat ister.

Çözüm iskeleti

Menfaat şartı. Sözleşmenin akıbeti. Tazminat talebi.

Menfaat yoksa teminat tartışılır.

2

Örnek 2 — Beyan ihlali

Olay

Sigorta ettiren, riziko ağırlaştıran hastalığı / önceki hasarı gizler; sonra hasar olur.

Çözüm iskeleti

Beyan yükümlülüğü. Önemli olgu. Yaptırım kademesi. Nedensellik.

Gizleme = kademeli yaptırım kutusu.

3

Örnek 3 — Trafik vs kasko

Olay

Kazada karşı araç ve kendi araç zarar görür; sürücü “hepsini trafik öder” der.

Çözüm iskeleti

Zorunlu trafik = üçüncü kişi. Kasko = kendi araç (varsa). Limit ve kusur.

Teminat öznesini ayır.

4

Örnek 4 — Rücu

Olay

Sigortacı hasarı öder; alkollü sürücüye rücu etmek ister.

Çözüm iskeleti

Halefiyet. Rücu sebepleri. İspat. Kapsam.

Ödeyen sigortacı → sorumlu kişi.

5

Örnek 5 — Prim gecikmesi

Olay

Prim süresinde ödenmez; bu sırada hasar gerçekleşir.

Çözüm iskeleti

Prim borcu. İhtar / teminatın askısı. Hasar anındaki durum.

Prim takvimi teminatı etkiler.

6

Örnek 6 — Tazminat reddi

Olay

Şirket “istisna maddesi” diyerek ödeme yapmaz; sigortalı itiraz eder.

Çözüm iskeleti

Teminat–istisna yorumu. İspat. Tahkim/dava. Süre.

Red = gerekçe + yol seçimi.

Kontrol listesi

  • 160 sn omurgayı kapalı yazdım
  • 2Tanım kartlarını ezberden yazdım
  • 3Zihin haritasını çizdim
  • 4Tuzak listesinden 5 madde işaretledim
  • 5En az 3 örnek olayı süreyle çözdüm
  • 6Pusula maddeleri TTK/5684’ten doğruladım
  • 7PDF’i arşivledim
  • 81. ve 2. dönem notlarıyla çapraz tekrar yaptım

Sık sorulanlar

1. dönem / 2. dönem / yıllık farkı ne?

1. dönem sözleşme–menfaat–beyan–mal sigortası girişi; 2. dönem can/sorumluluk–zorunlu–rücu–tahkim; yıllık ikisini birleştirir.

PDF nasıl indirilir?

“PDF indir / Yazdır” veya …/pdf → Ctrl+P → PDF olarak kaydet.

Borçlar / tüketici notlarıyla birlikte mi?

Evet. Sözleşme genel hükümleri ve tüketici kesişimlerinde ilgili paketleri açık tutun.

Ücretli mi?

Hayır. Av. Fethi Güzel Hukuk Portalı üzerinden ücretsizdir.

Aynı dönemden diğer notlar

Av. Fethi Güzel Hukuk Portalı · ücretsiz öğrenci desteği · bilgilendirme / eğitim materyali

Resmi müfredatın ve sorumlu öğretim elemanının yerine geçmez · telifli slayt kopyalanmaz · güncelleme: 2026-07-29 · taslak iskelet