Örnek 1 — Öldürme mi yaralama mı?
Olay
Sanık bıçaklar; mağdur yoğun bakımda kalır, ölmez. “Öldürmek istedim” der.
Çözüm iskeleti
Kastın yöneldiği netice. Teşebbüs (öldürme) vs tamamlanmış yaralama. Delil.
Kast + netice çizgisi.
Ücretsiz ders notu · İstanbul · Bilgi · taslak iskelet
1. + 2. dönem birleşik; ceza özel hükümler için “tek cilt” not. Genel iskelet için ceza genel triple’ına bakın.
Bilgi (İstanbul) öğrencileri için Ceza Hukuku Özel Hükümler yıllık (tam paket) notudur. Ceza özel hükümler tam omurga · kişiye karşı + malvarlığı/kamu · dönemlik + yıllık program. Amaç: doğru suç tipini seçip unsurlarıyla yazmak. Fakülte dönemlik program kullansa da üçlü set esnek kullanılır.
Bu sayfa genel çekirdek iskelettir; fakülteye özgü derin yazım dalga dalga güncellenir. Bağlayıcı olan OBS, dönem duyurusu ve sorumlu öğretim elemanıdır.
Bu dosya Yıllık (Tam paket) kapsamına göre kesilmiştir. Suç teorisi için Ceza Genel triple notlarını kullanın.
Sıra: 60 sn omurga → tanım kartları → tuzaklar → bölümler → örnek olay → PDF.
Hap bilgi
Yıllık paket: Kişiye karşı suçlardan malvarlığı ve kamu suçlarına kadar tek omurga.
1. yarı
2. yarı
Yöntem
Genel bağ
Sesli oku, kapat, yaz.
Omurga: Özel hükümlerde yöntem; Hayata karşı suçlar (öldürme); Vücut bütünlüğüne karşı suçlar (yaralama); İşkence ve eziyet girişi; Hırsızlık ve yağma; Dolandırıcılık; Güveni kötüye kullanma; Karşılıksız yararlanma / dolandırıcılık sınırları.
Hap bilgi
1. + 2. dönem birleşik; ceza özel hükümler için “tek cilt” not. Genel iskelet için ceza genel triple’ına bakın.
İşler tanım = unsur fısıldayan cümle.
Kasten öldürme
Bir insanı kasten öldürmektir. Nitelikli hâller (tasarlama, canavarca his vb.) cezayı ağırlaştırır; teşebbüs mümkündür.
Kasten yaralama
Başkasının vücut bütünlüğüne kasten zarar vermektir. Neticeye göre basit/nitelikli ayrımı ve etkili eylem tartışması yapılır.
Tehdit
Bir başkasını, kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden bahisle korkutmaktır (çerçeve).
Hırsızlık
Zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden almaktır.
Yağma
Cebir veya tehdit kullanarak bir malı alma veya teslime zorlamadır. Hırsızlıktan cebir/tehdit unsuruyla ayrılır.
Dolandırıcılık
Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlamaktır.
| A | B | Ayırıcı soru |
|---|---|---|
| 1. yarı | 2. yarı | Kişiye karşı mı mal/kamu mu? |
| Hırsızlık | GKK | Rıza ile zilyetlik? |
| Öldürme | Yaralama | Netice? |
| Yağma | Tehdit | Mal alındı mı? |
Soru tipine göre dayanaklar. Güncel metin: TCK Özel.
Sınav tuzağı
Uydurma madde no yazmayın; TCK metninden doğrulayın.
Finalde puanı bu liste taşır.
Dönemlik okuyan kendi yarısını, yıllık okuyan bu tam paketi kullanır. Öneri: öldürme–yaralama–hürriyet → deneme → hırsızlık–dolandırıcılık–kamu → karma.
Her soruda: tip + unsur + genel bağ (teşebbüs/iştirak).
Hap bilgi
Yıllık başarı = doğru tip + eksiksiz unsur.
Her soruda: (1) hangi madde/tip (2) maddi unsurlar (3) manevi unsur (4) nitelikli hâl (5) teşebbüs/iştirak (6) ceza. Genel nottaki iskelet burada uygulanır.
1. dönem kişiye karşı suçları; 2. dönem malvarlığı ve kamu suçlarını taşır.
Hap bilgi
Tip seç → unsur yaz → genel kutuyu bağla.
Maddi unsur: ölüm neticesi + nedensellik. Manevi: kast/olası kast. Nitelikli hâller kanuni listeden (tasarlama, canavarca his, üstsoy-altsoy vb.).
Teşebbüs: ölüm gerçekleşmezse. Kasten yaralama ile sınır çizgisi netice ve kastla çizilir.
Netice: acı, sağlık bozulması, algılama yeteneğinin bozulması vb. Neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama ayrı rejimdir.
Etkili eylem / hakaret kesişimi olayda tartılır; tipe sadık kalın.
Tehdit, şantaj, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma en sık sorulanlardır. Şantajda menfaat temini unsuru tehditten ayırır.
Hürriyetten yoksun kılmada süre, nitelikli hâller ve rıza tartışması yazılır.
Tehdit
Korkutma.
Şantaj
Menfaat + tehdit.
Hürriyet yoksunu
Gitme/kalma engeli.
Hakaret: somut isnat veya sövme; mağdurun onuru. İspat hakkı ve aleniyet bazı hâllerde tartışılır.
Özel hayatın gizliliği, haberleşmenin gizliliği girişi 1. dönemde tanınır; bilişimle kesişim 2. döneme kalır.
Kamu görevlisi unsuru işkencede tipiktir (çerçeve). Eziyet daha geniş mağdur kitlesine yayılabilir. Ayrıntılı unsur listesi güncel maddeden doğrulanır.
(1) tip (2) maddi unsur (3) kast (4) nitelik (5) teşebbüs/iştirak (6) ceza aralığı.
Hırsızlıkta alma + yararlanma maksadı + rıza yokluğu. Nitelikli hâller (gece, konut, silah vb.) listeden yazılır. Etkin pişmanlık özel hükmü vardır.
Yağmada cebir veya tehdit malın alınmasına araçtır. Yağma / hırsızlık + tehdit içtimaı dikkat ister.
Hap bilgi
Cebir/tehdit var mı? Varsa yağma kutusu.
Hileli davranış → mağdurun hatası → tasarruf → zarar → failin yararı zinciri kurulur. Basit/nitelikli (kamu kurumları, bilişim sistemleri vb.) ayrılır.
Yalan vaat tek başına yetmeyebilir; hilenin ağırlığı yazılır.
Mal rıza ile zilyetliğe bırakılmıştır; fail devir amacına aykırı tasarruf eder. Hırsızlıktan fark: başlangıçta rıza vardır.
Hizmet nedeniyle / ordinary ayrımı ve etkin pişmanlık bilinir.
Sınav tuzağı
Rıza ile teslim = güveni kötüye kullanma çizgisi.
Zimmet, irtikap, rüşvet, görevi kötüye kullanma, ihtilas girişi. Kamu görevlisi ve görevle bağlantı unsurları zorunludur.
Özel–genel norm ilişkisi ve içtima dikkatle yazılır.
Zimmet
Görev nedeniyle zilyetlik + mal edinme.
Rüşvet
Görev–çıkar bağı.
İrtikap
İkrah/ comminatory çıkar (çerçeve).
Görevi kötüye kullanma
Genel norm.
Yalan tanıklık, suç uydurma, delil gizleme gibi adliye suçları; sisteme girme, engelleme, bilişim yoluyla dolandırıcılık girişi tanınır.
Detaylı unsur listeleri güncel TCK’dan doğrulanır; sınavda tip + ana unsur yeterlidir.
Malvarlığı suçlarında etkin pişmanlık cezada indirim/kaldırma doğurabilir. Bazı suçlar şikâyete bağlıdır — takibi etkiler.
Teşebbüs, iştirak, içtima her tipte genel nottan taşınır. “Hırsızlığa teşebbüs + yardım” = özel tip + genel genişleme.
Tip 1 — Öldürmeye teşebbüs. Tip 2 — Tehdit/şantaj. Tip 3 — Hırsızlık/GKK. Tip 4 — Dolandırıcılık. Tip 5 — Yağma. Tip 6 — Rüşvet.
Karma olayda yaralama + yağma üst üste binebilir. İçtima kutusunu genel nottan açın.
Sınav tuzağı
Genel hüküm boşsa özel tip cevabı eksik kalır.
Bilgi klasiklerinde I-II-III başlık şart. 60 dk / 3 soruda soru başı ~18 dk.
İskelet: (1) tip (2) maddi unsur (3) kast (4) nitelik (5) genel bağ (6) ceza.
Hap bilgi
Doğru tip + eksiksiz unsur = yüksek not.
Ayrım · Soru tipi
Kişiye karşı
Öldürme–yaralama–hürriyet–hakaret
Mal / kamu
Hırsızlık–dolandırıcılık–kamu suçları
Her örnekte: olay → çözüm iskeleti → tek cümlelik çıkış. Kendi defterinizde yeniden yazın.
Olay
Sanık bıçaklar; mağdur yoğun bakımda kalır, ölmez. “Öldürmek istedim” der.
Çözüm iskeleti
Kastın yöneldiği netice. Teşebbüs (öldürme) vs tamamlanmış yaralama. Delil.
Kast + netice çizgisi.
Olay
“Paranı vermezsen ifşa ederim” denir.
Çözüm iskeleti
Şantaj unsurları. Tehditten fark. Menfaat.
Menfaat varsa şantaj kutusu.
Olay
Komşu ödünç telefonu satar.
Çözüm iskeleti
Zilyetlik rıza ile devredilmiş. Güveni kötüye kullanma. Hırsızlık değil.
Başta rıza var mı?
Olay
Sahte belgeyle kredi alınır; banka zarar eder.
Çözüm iskeleti
Hile + hata + tasarruf + zarar + yarar. Nitelikli hâl?
Hile zinciri eksiksiz.
Olay
Mağdur arabada kilitlenir; kapı sonradan açılır.
Çözüm iskeleti
Hürriyet unsuru. Süre. Nitelikli hâl var mı? Rıza?
Gitme/kalma özgürlüğü engellendi mi?
Olay
Silah gösterilerek cüzdan alınır.
Çözüm iskeleti
Tehdit/cebir + mal. Nitelikli yağma. Hırsızlık+tehdit içtimaı değil yağma.
Cebir/tehditle alma = yağma.
1. dönem kişiye karşı suçlar; 2. dönem malvarlığı ve kamu/adliye/bilişim girişi; yıllık ikisini birleştirir.
Evet. Teşebbüs, iştirak, kast formları için ceza genel triple notunu açık tutun.
“PDF indir / Yazdır” veya …/pdf → Ctrl+P → PDF olarak kaydet.
Hayır. Av. Fethi Güzel Hukuk Portalı üzerinden ücretsizdir.