Borçlar
Kusursuz sorumluluk
Borçlar
Konunun tamamı için ana rehberi açın.
- 1
Zararın kim tarafından ve hangi ilişki içinde doğduğunu tespit edin.
- 2
Yardımcı kişinin mi yoksa ayırt etme gücü olmayan birinin mi sebep olduğuna bakın.
- 3
İşin uzmanlık gerektirip gerektirmediğini ve önceden yapılan sözleşmeleri inceleyin.
- 4
Hakkaniyet ve tazminat kapsamı için hukuki durumu netleştirin.
1Sözleşme metinleri
2Zararın doğduğunu gösteren belgeler
3Yetki ve izin belgeleri
Hakkaniyet nerede başlar?
Gece yarısı kapınızı çalan bir zarar haberini aldınız. Ortada sizin bir ihmaliniz veya kastınız yok. Ancak olayda ayırt etme gücü bulunmayan biri varsa durum değişebilir.
Hâkim, hakkaniyet gerektiriyorsa, bu kişinin verdiği zararın tamamen veya kısmen giderilmesine karar verebilir. Burada kusurunuz aranmaz; vicdan ve adalet terazisi çalışır.
- Kusur şart değildir
- Hâkim hakkaniyete bakar
İşi başkasına devretmek sizi kurtarır mı?
Bir işi yürütmesi için yanınıza çalışanlar aldınız veya birlikte yaşadığınız kişilere güvendiniz. Onlar işi yürütürken karşı tarafa bir zarar verdiğinde asıl sorumlu yine siz olursunuz.
Kanuna uygun şekilde işi devretmiş olmanız, zararı giderme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Çünkü o işten yarar sağlayan veya organize eden taraf sizsiniz.
- Yardımcılar ve çalışanlar dahildir
- İşi devretmek sorumluluğu silmez
Sorumluluğu baştan kaldırmak mümkün mü?
Yaptığınız sözleşmelere maddeler koyarak yardımcı kişilerin vereceği zararlardan tamamen kurtulmayı düşünebilirsiniz. Bazı durumlarda bu anlaşmalar yapılabilir.
Ancak iş uzmanlık, meslek veya sanat gerektiriyorsa ve bu izinle yürütülüyorsa, sorumluluğun kalkacağına dair yapılan anlaşmalar kesin olarak hükümsüz sayılır.
- Uzmanlık gerektiren işler istisnadır
- Sorumsuzluk anlaşmaları geçersiz olabilir
Borç ilişkilerinde kurallar nasıl işler?
Borçlu olduğunuz bir ilişkide her türlü kusurdan sorumlu olmanız asıldır. Ancak üstlendiğiniz iş size hiçbir yarar sağlamıyorsa, sorumluluğunuz daha hafif değerlendirilir.
Haksız fiillere ilişkin kurallar, sözleşmeye aykırılık durumlarında da kıyas yoluyla uygulanır. Hayatın olağan akışı içinde borçlar hukuku dengeleri gözetir.
- Yarar sağlamayan işlerde sorumluluk hafifler
- Haksız fiil kuralları kıyasen uygulanır
Sık sorulan sorular
1Hiç kusurum yoksa yine de tazminat öder miyim?+
Hakkaniyet gerektiriyorsa ayırt etme gücü bulunmayan kişilerin verdiği zararlardan sorumlu tutulabilirsiniz.
2Çalışanımın verdiği zarardan neden ben sorumluyum?+
Yardımcı kişilerin işi yürüttükleri sırada verdikleri zararları giderme yükümlülüğü kanunen borçluya yüklenmiştir.
3Sorumluluğu önceden yapılan sözleşmeyle tamamen kaldırabilir miyiz?+
Uzmanlık gerektiren meslek ve sanatlar kanuni izinle yürütülüyorsa bu konudaki sorumluluk kaldırma anlaşmaları kesin hükümsüzdür.
İlgili mevzuat
Bunlar da işinize yarar
Genel bilgilendirme. Somut dosyada süre ve merci değişebilir; güncel metin ve gerektiğinde avukat esastır. Güncelleme: 2026-08-22