1
Örnek 1 — Tacir sıfatı
Olay
Kişi dükkân işletir; “ben esnafım” der; alacaklı ticari faiz ister.
Çözüm iskeleti
İşletme ölçeği + devamlılık + bağımsızlık. Sıfat sonucu: faiz, ispat, iflas vb.
Önce sıfat, sonra sonuç.
Ücretsiz premium not · İzmir · İEÜ
İEÜ Ticari İşletme Hukuku Ders Notu
Ticari işletme + tacir sıfatı = TTK’nın kapısı. Sıfatı doğru tespit et.
İEÜ (İzmir) öğrencisi için yazılmış Ticari İşletme Hukuku notudur. Amaç ezber yığını değil; sınav kâğıdında işe yarayan net iskelet, görsel şema ve işlenmiş örnektir. Omurga: TTK ticari işletme · tacir · ticaret unvanı. Kısmen İngilizce kaynak çıkabilir; terimi Türkçe kurup gerekirse “yani …” ile açıklayın (parantez içi İngilizce yığmayın).
1. Bu notu nasıl okumalısın? (3 adım)
Kağıdı baştan sona “roman gibi” okumayın. Önce 60 saniyelik omurgayı, sonra tanım kartlarını, en sonda bir örnek olayı kendi cümlelerinizle yazın. İEÜ klasik sınavında okunabilir başlık (I, II, III) puan kazandırır.
Ticari İşletme Hukuku 2. sınıf ticaret hukuku bloğundadır. Vakıf fakültelerinde ödev/sunum bileşeni görülebilir; yine de finalde klasik ağırlık sıktır.
Hap bilgi
İyi not = az ama net. Her kurumu “tanım + 3 unsur + 1 tuzak + 1 örnek” ile bitirin.
- •Adım A — 60 sn omurgayı sesli oku
- •Adım B — 3 tanım kartını kapalı deftere yaz
- •Adım C — 1 örneği 12 dakikada çöz (süre tut)
Ticari işletme
İşletme
- ·Tanım
- ·Esnaf sınırı
Tacir
- ·Sıfat
- ·Sonuçlar
Kimlik
- ·Unvan
- ·İşletme adı
Piyasa
- ·Haksız rekabet
- ·Defter
2. Kavram haritası — önce resmi gör
Aşağıdaki harita Ticari İşletme Hukuku dersinin zihinsel dolabıdır. Sınavda kaybolmamak için her soruda haritadan “hangi rafa gittim?” diye sorun.
Omurga başlıkları (TTK ticari işletme · tacir · ticaret unvanı): Ticari işletme kavramı; Tacir sıfatı ve sonuçları; Ticaret unvanı ve işletme adı; Ticari iş karinesi ve faiz; Haksız rekabet girişi; Cari hesap / ticari defterlere giriş.
Hap bilgi
Ticari işletme + tacir sıfatı = TTK’nın kapısı. Sıfatı doğru tespit et.
- •1) Ticari işletme kavramı
- •2) Tacir sıfatı ve sonuçları
- •3) Ticaret unvanı ve işletme adı
- •4) Ticari iş karinesi ve faiz
- •5) Haksız rekabet girişi
- •6) Cari hesap / ticari defterlere giriş
1
İstenen sonucu yaz
2
Kurumu seç
3
Tanım (1 cümle)
4
Unsurları numarala
5
Olayı unsurlara yedir
6
Sonuç + istisna/süre
3. Tanım kartları (ezber değil, işler tanım)
Tanım, unsurları fısıldamalıdır. “Güzel cümle” değil, sınavda alt başlık üreten cümle yazın.
Sınav tuzağı
Esnaf ile taciri karıştırmak.
Ticari işletme
Esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedefleyen faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü birimdir (TTK çerçevesi).
Tacir
Bir ticari işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kişidir. Sıfatın sonuçları (iflas, faiz, basiretli iş adamı) ağırdır.
Ticari iş karinesi
Tacirler bakımından bir işin ticari sayılmasına ilişkin karinedir. İspat yükünü etkiler.
Haksız rekabet
Aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı rekabet uygulamalarıdır. TTK’da özel rejim vardır.
4. Unsurlar ve “olaya yedirme” (subsumption)
Klasik olay sorusunda hoca şunu ister: kanuni unsurları sıralamanızı ve olay cümlelerini bu unsurlara tek tek bağlamanızı. Uzun hikâye anlatmayın; eşleme yapın.
Örnek iskelet: (1) İstenen hukuki sonuç nedir? (2) Hangi kurum? (3) Unsur listesi. (4) Olaydan delil/olgular. (5) Sonuç cümlesi. (6) İstisna / süre / ispat.
Hap bilgi
Subsumption = olgu → unsur eşlemesi. Bu cümleyi kâğıda fiilen yazın.
- •Her unsur için olaydan en az bir cümle bulun
- •Eksik olgu varsa “dosyada yok / araştırılmalı” deyin; uydurmayın
- •Süre varsa takvimi açık yazın
- •Ticari iş karinesi, faiz ve ispat kolaylıkları TBK genelinden sapma üretebilir.
| Konu | Doğru yaklaşım | Tuzak |
|---|---|---|
| Ticari işletme kavramı | Tanım + unsur + olgu eşlemesi | Esnaf ile taciri karıştırmak. |
| Tacir sıfatı ve sonuçları | Tanım + unsur + olgu eşlemesi | Tacir sıfatının sonuçlarını yazmamak (sadece tanım). |
| Ticaret unvanı ve işletme adı | Tanım + unsur + olgu eşlemesi | Ticari iş karinesini her olaya körlemesine basmak. |
| Ticari iş karinesi ve faiz | Tanım + unsur + olgu eşlemesi | İstisnayı unutmak |
4b. Pusula maddeler / dayanaklar (ezber listesi değil)
Bu dersin sık dayanakları aşağıdadır. Ezber listesi gibi yığmayın; her birini “hangi soru tipinde devreye girer?” diye işaretleyin. Güncel metin için mevzuat bankasına bakın.
Hap bilgi
Madde numarası + unsur iskeleti birlikte puan getirir.
Sınav tuzağı
Salt madde ezberi, olaya uygulamadan düşük kalır.
- •1) TTK m.11 vd.
- •2) TTK m.12
- •3) TTK m.18
- •4) TTK m.54 vd.
5. Sınav tuzağı defteri
İEÜ kâğıdında en çok puan, tuzakları önceden bilmekten gelir. Aşağıdakiler Ticari İşletme Hukuku için tipik kayıp noktalarıdır.
Sınav tuzağı
Genel kuralı yazıp istisnayı unutmak = yarı puan. Cevabın sonuna “ancak …” kutusu koyun.
- •Esnaf ile taciri karıştırmak.
- •Tacir sıfatının sonuçlarını yazmamak (sadece tanım).
- •Ticari iş karinesini her olaya körlemesine basmak.
6. İEÜ sınav tekniği
Takvim: dönemlik (güz/bahar). Tipik ağırlık birçok programda ara sınav ~%30–40, final ~%50–60 bandındadır; kesin oran OBS/yönetmeliktedir.
60 dakikada 3 soru varsayın: soru başı ~18 dk + 6 dk kontrol. İlk 3 dakikada başlık iskeleti (I-II-III) çizilir, sonra doldurulur.
Format: klasik + ara sınav; ödev/sunum çıkabilir. Kısmen İngilizce kaynak çıkabilir; terimi Türkçe kurup gerekirse “yani …” ile açıklayın (parantez içi İngilizce yığmayın).
Hap bilgi
Okunabilir kâğıt = yüksek not. Hocanın gözü yorulursa puanınız da yorulur.
- •Başlıkları görünür yaz (I / II / III)
- •Her başlıkta en az bir madde / ilke adı geçsin
- •Son paragraf: net sonuç + istisna kontrolü
- •Yanlış defteri: her denemede 5 hata kaydı
7. Haftalık mini plan (gerçekçi)
14 haftalık dönem için tempo: 2 hafta kavram, 4 hafta unsur, 1 hafta ara sınav tekrarı, 4 hafta örnek olay, 2 hafta genel tekrar + deneme.
- •Pzt: madde + tanım kartı (40 dk)
- •Çrş: 1 örnek olayı elle yaz (25 dk)
- •Cum: arkadaşa 5 soruluk mini quiz
- •Paz: yanlış defteri + şema çiz
- 1Tanım kartı ezberi (pasif)
- 2Şema çizme (aktif)
- 3Örnek olay yazma
- 4Süre tutarak deneme
- 5Yanlış defteri ile ustalaşma
Ayrım · Soru tipi ayrımı
Tanım / unsur sorusu
Kısa tanım + numaralı unsurlar + 1 mini örnek cümle
Olay sorusu
İstenen sonuç → kurum → subsumption → net hüküm
1Oku
2Şema çiz
3Örnek yaz
4Quiz
5Yanlış defteri
İşlenmiş örnek olaylar
Her örnekte: olay → çözüm iskeleti → tek cümlelik çıkış. Kendi defterinizde yeniden yazın.
2
Örnek 2 — Unvan
Olay
İki işletme benzer unvan kullanır.
Çözüm iskeleti
Unvanın ayırt ediciliği, tescil, haksız rekabet kesişimi.
Karışıklık riski testi.
3
Örnek 3 — Haksız rekabet
Olay
Rakip, yanıltıcı reklam yapar.
Çözüm iskeleti
Dürüstlük / aldatıcılık. Talepler: men, maddi-manevi, tazminat.
Fiil + zarar + illiyet.
Kontrol listesi
- 13 tanım kartını kapalı deftere yazdım
- 2Zihin haritasını bir sayfada çizdim
- 3En az 2 örnek olayı süre tutarak yazdım
- 4Tuzak defterine 5 madde ekledim
- 5Bir deneme klasikte başlık iskeleti kullandım
- 6İstisna / süre kutusunu her cevapta kontrol ettim
- 7OBS’den vize-final ağırlığını doğruladım
- 8PDF’i kişisel arşive kaydettim
Sık sorulanlar
Ticari İşletme Hukuku için en verimli çalışma yöntemi nedir?
Her gün az: 1 tanım kartı + 1 kısa şema + haftada 2 örnek olay. Uzun ama seyrek maratonlar kalıcı olmuyor.
Madde numarası ezberlemek şart mı?
Madde + unsur iskeleti birlikte puan getirir. Salt numara, olaya uygulamadan düşük kalır; salt hikâye de öyle.
Bu not hocanın yerini tutar mı?
Hayır. Ücretsiz destektir. Duyuru, slayt ve ölçme düzeni bağlayıcıdır; telifli slayt kopyalanmaz.
İEÜ’de dönemlik mi yıllık mı?
Genel çerçeve dönemlik (güz/bahar). Kesin ders kodu/AKTS için dönem ilanı ve OBS esastır.
PDF alabilir miyim?
Evet — “PDF / Yazdır” ile kişisel arşiv. Ticari çoğaltma/satış yasaktır.
Başka kaynak?
Güncel kanun metni + bir sistematik kitap + kısa içtihat okuması. “Kaçak not” pazarlarından uzak durun.