1
Örnek 1 — Norm denetimi
Olay
Kanun maddesi Anayasa’ya aykırı iddiası; mahkeme itiraz yoluna başvurur.
Çözüm iskeleti
İtiraz. AYM. Esas/biçim. Sonuç.
Denetim yolunu seç.
PDF indir
Tarayıcı yazdırma penceresini açın → hedef olarak “PDF olarak kaydet” seçin.
Windows: Ctrl+P · Mac: Cmd+P
Dosya adı önerisi: inonu__anayasa-donem-2.pdf
Ücretsiz ders notu · Malatya · İnönü · taslak iskelet
1982 Anayasası’nın organları, yasama–yürütme–yargı, Anayasa Mahkemesi, bireysel başvuru girişi, siyasi partiler ve olağanüstü hâl çerçevesi. Bahar finalinin ağır topu.
İnönü (Malatya) öğrencileri için Anayasa Hukuku 2. dönem (bahar) notudur. Anayasa hukuku · 2. yarı (1982 AY organları, yasama–yürütme–yargı, AYM, bireysel başvuru girişi). Amaç: anayasal ilkeleri, hak sınırlamasını ve 1982 organ–denetim haritasını sınavda bozmadan yazmak. Fakülte dönemlik program kullansa da üçlü set esnek kullanılır.
Bu sayfa genel çekirdek iskelettir; fakülteye özgü derin yazım dalga dalga güncellenir. Bağlayıcı olan OBS, dönem duyurusu ve sorumlu öğretim elemanıdır.
Bu dosya 2. Dönem (Bahar) kapsamına göre kesilmiştir. anayasa-1 (genel esaslar) ve anayasa-2 (Türk düzeni) müfredatına hizalıdır.
Sıra: 60 sn omurga → tanım kartları → tuzaklar → bölümler → örnek → PDF.
Hap bilgi
2. dönem: 1982 düzeni — yasama, yürütme, yargı ve AYM. Organ haritası burada kurulur.
Yasama
Yürütme
Yargı
AYM
Sesli oku, kapat, yaz.
Omurga: 1982 Anayasası’nın yapısı; Yasama organı ve işlevleri; Yürütme organı ve idare; Yargı ve bağımsızlık; Anayasa Mahkemesi; Bireysel başvuru girişi; Siyasi partiler ve seçim girişi; Olağanüstü yönetim usulleri.
Hap bilgi
1982 Anayasası’nın organları, yasama–yürütme–yargı, Anayasa Mahkemesi, bireysel başvuru girişi, siyasi partiler ve olağanüstü hâl çerçevesi. Bahar finalinin ağır topu.
İşler tanım = unsur fısıldayan cümle.
Norm denetimi
Kanun ve diğer denetime tabi normların Anayasa’ya uygunluğunun Anayasa Mahkemesince incelenmesidir. İptal / itiraz yolları bilinir (çerçeve).
Bireysel başvuru
Anayasa’da güvence altına alınan temel hak ve özgürlükleri ihlal edilenlerin, olağan kanun yollarını tükettikten sonra AYM’ye başvurabilmesidir (çerçeve; şartlar güncel metinden).
Yasama yetkisi
Genel, asli ve devredilemez nitelikte kural koyma yetkisidir. Yetki devri ve CBK alanları anayasal sınırlara tabidir.
Yargı bağımsızlığı
Hâkimlerin görevlerinde bağımsız olması; emir ve talimat almaması ilkesidir. Güvence kurumları (HSK vb.) çerçevede anılır.
Olağanüstü hâl
Anayasa’nın öngördüğü hâllerde temel hakların daha geniş sınırlanabildiği, yetkilerin genişlediği geçici rejimdir. Süre, usul ve yargısal denetim yazılır.
| A | B | Ayırıcı soru |
|---|---|---|
| Kanun | CBK | Hangi organ / hangi alan? |
| Norm denetimi | Bireysel başvuru | Norm mu hak ihlali mi? |
| İptal davası | İtiraz yolu | Kim / nasıl başvurur? |
| OHAL | Olağan dönem | Yetki ve sınır rejimi? |
1982 Anayasası ana kaynaktır. Madde yazacaksanız güncel metinden doğrulayın; uydurma yasak.
Sınav tuzağı
Eski hükümet sistemi şemasını güncel AY’ye yapıştırmayın.
Finalde puanı bu liste taşır.
Başlangıç, genel esaslar, temel haklar, organlar, değiştirme. 1. dönem ilkeleri burada somut organ ve usule bağlanır.
Sınavda: “hangi organ, hangi yetki, hangi denetim?”
Hap bilgi
Organ + yetki + denetim üçlüsü.
TBMM yapısı, yasama dokunulmazlığı, kanun yapımı, bütçe, meclis araştırması/soruşturması (çerçeve). Kanun–CBK ilişkisi ve yetki alanları güncel metinden doğrulanır.
Kanun
TBMM iradesi.
CBK
Anayasal alan + sınır.
Denetim
AYM / siyasi denetim.
Dokunulmazlık
İşlevsel güvence.
Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi çerçevesinde yürütme tek başlı yapı ve idare (güncel). Atama, kararname, idarenin kanuniliği.
Uydurma organ şeması yazma; güncel AY’ye uy.
Sınav tuzağı
Eski parlamenter şemayı ezbere yapıştırma; güncel sistemi yaz.
Adli, idari, anayasa yargısı. Bağımsızlık ve tarafsızlık. Hâkimlik teminatı. Uyuşmazlık mahkemesi fikri.
Norm denetimi: iptal ve itiraz. Biçim / esas. Yürürlüğün durdurulması (çerçeve). Siyasi parti kapatma vb. özel yetkiler çerçevede anılır.
Kararların bağlayıcılığı ve yasama–yürütmeye etkisi yazılır.
Hap bilgi
AYM = anayasaya uygunluk denetimi (esas işlev).
Hak ihlali iddiası, yol tüketme, süre, kabul edilebilirlik. Esastan inceleme ve ihlal kararı. AİHM ile ilişki (ikincillik) bir cümleyle bağlanır.
Detay insan hakları dersinde derinleşir; burada kapı ve şart iskeleti yeter.
OHAL ilanı, süre, CBK/kanun ilişkisi, hak sınırlama rejimi, yargısal denetim imkânı (çerçeve). Siyasi partiler ve seçim hukuku giriş düzeyinde tanınır.
İnönü klasiklerinde I-II-III başlık işe yarar. Hak sorularında ölçülülük; organ sorularında yetki + denetim yazın.
İskelet: (1) kavram/ilke (2) anayasal dayanak (3) organ/usul (4) denetim (5) sonuç.
Hap bilgi
İlke + organ + denetim = yüksek not.
Ayrım · Soru tipi
Genel esaslar / haklar
Hukuk devleti–kuvvetler–sınırlama
Organlar / denetim
Yasama–yürütme–AYM–bireysel başvuru
Her örnekte: olay → çözüm iskeleti → tek cümlelik çıkış. Kendi defterinizde yeniden yazın.
Olay
Kanun maddesi Anayasa’ya aykırı iddiası; mahkeme itiraz yoluna başvurur.
Çözüm iskeleti
İtiraz. AYM. Esas/biçim. Sonuç.
Denetim yolunu seç.
Olay
Dava bitmeden AYM’ye gidilir.
Çözüm iskeleti
Yol tüketme. Kabul edilemezlik riski.
Önce olağan yollar.
Olay
CBK, kanunun açıkça düzenlediği alanda çelişir.
Çözüm iskeleti
Alan sınırı. Hiyerarşi / aykırılık. AYM denetimi.
Alan + aykırılık yaz.
Olay
“OHAL’de her şey serbest” iddiası.
Çözüm iskeleti
Sınırlı rejim. Süre. Denetim. Ölçülülük.
OHAL sınırsız iktidar değildir.
1. dönem genel esaslar (anayasa-1): kavram, hukuk devleti, kuvvetler, hak teorisi. 2. dönem Türk anayasa düzeni (anayasa-2): organlar, AYM, OHAL. Yıllık ikisini birleştirir.
Güncel 1982 Anayasası ve yürürlükteki Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi çerçevesiyle. Eski parlamenter şemayı güncel cevap gibi sunmayın.
“PDF indir / Yazdır” veya …/pdf → Ctrl+P → PDF olarak kaydet.
Hayır. Av. Fethi Güzel Hukuk Portalı üzerinden ücretsizdir.