Ücretsiz ders notu · İzmir · DEÜ · elden geçirilmiş
DEÜ Medeni Hukuka Giriş ve Başlangıç Hükümleri 1. Dönem (Güz)
DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencisi için Medeni Hukuka Giriş ve Başlangıç Hükümleri 1. Dönem (Güz) paketi. Dokuzçeşmeler / İzmir okuma: tanım, unsur, lafız, süre.
Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar ile TBK/TMK hattı yan yana okunur; ne var ki sınavda bağlayıcı olan yürürlükteki lafızdır. DEÜ 1. Dönem (Güz) kesitinde hukukun uygulanması ve kaynakları bu sırayla işlenir.
Kurumun unsurları şunlardır: kanunun sözü; kanunun özü; örf ve âdet; hâkimin hukuk yaratması; öğreti ve içtihat. Birinci sınıfın ilk karşılaşmasında her unsur ayrı satıra yazılır zira birinin eksikliği talebi bu kuruma dayandırmayı keser. Ne var ki unsurları ezber listesi gibi dizmek yetmez; somut vakıada hangi belgenin hangi unsuru taşıdığı eşlenir.
Çapraz okuma: Boşluk, belirsizlik ve takdir ayrı kapılardır. DEÜ yazılısında bu cümle, hukukun uygulanması ve kaynakları ile komşusunu ayırır.
Organik bağ: TMK m.1 usul hukuku değil, medeni hukukun kapı cümlesidir. Komşu kurum atlanırsa sonuç cümlesi doğru görünse bile gerekçe yarım kalır ve dönemlik sınavda puan oradan düşer.
Yürürlük cümlesi TMK m. 1 üzerindedir: «**BAŞLANGIÇ A. Hukukun uygulanması ve kaynakları** --- Madde 1 - Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır. Kanunda uygulanabilir bir hüküm yoksa, hâkim, örf ve âdet hukukuna göre, bu da yoksa kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar verir. Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Kanunda uygulanabilir bir hüküm yoksa, hâkim, örf ve âdet hukukuna göre, bu da yoksa kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar verir.» Bu katman kanunun sözü ile kanunun özü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
Üçüncü okuma, lafzın istisna veya usul cümlesinedir: «Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır.» İstisna yazılmadan genel kural her olaya çekilir; Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu, dayanak maddesini boşaltır.
TMK m. 1 ile Hukukun uygulanması ve kaynakları eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sözü belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 2 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**B. Hukukî ilişkilerin kapsamı I. Dürüst davranma** --- Madde 2 - Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.» Lafız, hukukun uygulanması ve kaynakları tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Dürüst davranma** --- Madde 2 - Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.» Bu katman kanunun sözü ile kanunun özü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
Üçüncü okuma, lafzın istisna veya usul cümlesinedir: «Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.» İstisna yazılmadan genel kural her olaya çekilir; Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu, dayanak maddesini boşaltır.
TMK m. 2 ile Hukukun uygulanması ve kaynakları eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sözü belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
DEÜ öğrencisi TMK m. 3 metnini şöyle okur: «**II. İyiniyet** --- Madde 3- Kanunun iyiniyete hukukî bir sonuç bağladığı durumlarda, asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.» Bu cümle hukukun uygulanması ve kaynakları için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.» Bu katman kanunun sözü ile kanunun özü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
TMK m. 3 ile Hukukun uygulanması ve kaynakları eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sözü belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 4 üzerindedir: «**III. Hâkimin takdir yetkisi** --- Madde 4 - Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
TMK m. 4 ile Hukukun uygulanması ve kaynakları eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sözü belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Öğreti ayrımı: Hâkim kanun koyucu gibi kural koyar ama somut uyuşmazlık için koyar. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar vurgusu yalnız Türkçe kâğıtta Türkçe adlandırılır; künye yoksa sayfa yazılmaz.
Doktrin cümlesi: Örf, kanunun açık hükmünü bertaraf etmez. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «kanunun sözü» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«kanunun sözü» eksikse Hukukun uygulanması ve kaynakları talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «kanunun özü» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «kanunun özü» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«kanunun özü» eksikse Hukukun uygulanması ve kaynakları talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «örf ve âdet» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «örf ve âdet» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«örf ve âdet» eksikse Hukukun uygulanması ve kaynakları talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «hâkimin hukuk yaratması» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «hâkimin hukuk yaratması» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«hâkimin hukuk yaratması» eksikse Hukukun uygulanması ve kaynakları talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «öğreti ve içtihat» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «öğreti ve içtihat» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«öğreti ve içtihat» eksikse Hukukun uygulanması ve kaynakları talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «kanunun sözü» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
DEÜ öğrencisi hukukun uygulanması ve kaynakları başlığını açınca önce DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. Sonra «kanunun sözü» belgesini dosyada arar; yoksa komşu kuruma sıçramaz. Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi bu başlığın doğal vakıa zeminidir.
İkinci iş, kanunun özü ile örf ve âdet arasındaki sırayı kâğıda yazmaktır. Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar yalnız lafzı aydınlatır; yürürlük cümlesinin yerini almaz.
Üçüncü iş, ilgili madde numarasını unsurun yanına koymaktır. Numarasız sonuç, Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında gerekçesiz kalır. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
Dördüncü iş, istisna ve süreyi en sonda kontrol etmektir. hukukun uygulanması ve kaynakları talebi süresinde değilse unsurlar tam olsa bile sonuç değişir. 1. Dönem (Güz) paketinde bu kontrol atlanmaz.
Beşinci iş, komşu kurumu adlandırmaktır: Boşluk, belirsizlik ve takdir ayrı kapılardır.. Adlandırmadan geçmek, DEÜ kâğıdında yarım gerekçedir.
Kapanış cümlesi tek olur: unsurlar oluştuysa talep bu başlıkta durur, oluşmadıysa hangi başlığa geçileceği yazılır. Dokuzçeşmeler / İzmir usulü sloganla bitirmez.
Hukukun uygulanması ve kaynakları için güvenli iskelet şudur: tanım → unsurlar → ilgili madde lafzı → vakıa eşlemesi → sonuç. İstisna ve süre en sonda kontrol edilir. Bu not resmi müfredatın ve sorumlu öğretim elemanının yerine geçmez.
Yanlış giden kâğıt, hukukun uygulanması ve kaynakları başlığını koyup doğrudan sonuç yazar. Doğru kâğıt her unsuru bir vakıa cümlesine bağlar, ilgili maddeyi gösterir ve ancak o zaman sonuç söyler. 1. Dönem (Güz) paketinde bu başlık atlanırsa sonraki kurumlar da boşlukta kalır.
Tekrar: Hukukun uygulanması ve kaynakları bir slogan değil, uygulanacak bir rejimdir. kanunun sözü, kanunun özü, örf ve âdet, hâkimin hukuk yaratması, öğreti ve içtihat birlikte durur. Birini atlayan çözüm, DEÜ yazılısında maddi hukuku atladı notu yer.
Hap bilgi
Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır.
Sınav tuzağı
Tuzak: Hukukun uygulanması ve kaynakları ile komşu kurumu karıştırmak. TMK m.1 usul hukuku değil, medeni hukukun kapı cümlesidir.
kanunun sözü
Hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «kanunun sözü» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
kanunun özü
Hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «kanunun özü» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
örf ve âdet
Hukukun uygulanması ve kaynakları bakımından «örf ve âdet» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
Bilgi kartı 1 / 2
Konu sonu test
1. Hukukun uygulanması ve kaynakları tartışmasında kâğıdın ilk işi nedir?
2. Hukukun uygulanması ve kaynakları hangi kanunî bağla okunur?
Ayrım · Hukukun uygulanması ve kaynakları / Dürüstlük kuralı
Hukukun uygulanması ve kaynakları
Hâkim kanunu sözüyle ve özüyle uygular. Kanun boşluğunda örf, o da yoksa hâkimin hukuk yaratması devreye girer. Bilimsel görüş ve içtihat yararlanılan kaynaklardır.
Dürüstlük kuralı
Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz.
Dürüstlük kuralı
Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar ile TBK/TMK hattı yan yana okunur; ne var ki sınavda bağlayıcı olan yürürlükteki lafızdır. DEÜ 1. Dönem (Güz) kesitinde dürüstlük kuralı bu sırayla işlenir.
Kurumun unsurları şunlardır: hakkın kullanılması; borcun ifası; dürüstlük ölçüsü; hakkın kötüye kullanılması yasağı. Birinci sınıfın ilk karşılaşmasında her unsur ayrı satıra yazılır zira birinin eksikliği talebi bu kuruma dayandırmayı keser. Ne var ki unsurları ezber listesi gibi dizmek yetmez; somut vakıada hangi belgenin hangi unsuru taşıdığı eşlenir.
Çapraz okuma: Dürüstlük, iyiniyet karinesinden ayrıdır. DEÜ yazılısında bu cümle, dürüstlük kuralı ile komşusunu ayırır.
Organik bağ: Kötüye kullanma, hakkın varlığını değil korunmasını keser. Komşu kurum atlanırsa sonuç cümlesi doğru görünse bile gerekçe yarım kalır ve dönemlik sınavda puan oradan düşer.
Yürürlük cümlesi TMK m. 2 üzerindedir: «**B. Hukukî ilişkilerin kapsamı I. Dürüst davranma** --- Madde 2 - Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Dürüst davranma** --- Madde 2 - Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.» Bu katman hakkın kullanılması ile borcun ifası arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
Üçüncü okuma, lafzın istisna veya usul cümlesinedir: «Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.» İstisna yazılmadan genel kural her olaya çekilir; Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu, dayanak maddesini boşaltır.
TMK m. 2 ile Dürüstlük kuralı eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hakkın kullanılması belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 3 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**II. İyiniyet** --- Madde 3- Kanunun iyiniyete hukukî bir sonuç bağladığı durumlarda, asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.» Lafız, dürüstlük kuralı tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.» Bu katman hakkın kullanılması ile borcun ifası arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
TMK m. 3 ile Dürüstlük kuralı eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hakkın kullanılması belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
DEÜ öğrencisi TMK m. 4 metnini şöyle okur: «**III. Hâkimin takdir yetkisi** --- Madde 4 - Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.» Bu cümle dürüstlük kuralı için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
TMK m. 4 ile Dürüstlük kuralı eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hakkın kullanılması belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 5 üzerindedir: «**C. Genel nitelikli hükümler** --- Madde 5 - Bu Kanun ve Borçlar Kanununun genel nitelikli hükümleri, uygun düştüğü ölçüde tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanır.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
TMK m. 5 ile Dürüstlük kuralı eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hakkın kullanılması belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Öğreti ayrımı: Objektif dürüstlük, subjektif iyiniyetten ayrılır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar vurgusu yalnız Türkçe kâğıtta Türkçe adlandırılır; künye yoksa sayfa yazılmaz.
Doktrin cümlesi: Yasak, hakkın varlığını değil türetilmiş sonucu durdurur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
dürüstlük kuralı bakımından «hakkın kullanılması» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«hakkın kullanılması» eksikse Dürüstlük kuralı talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «borcun ifası» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
dürüstlük kuralı bakımından «borcun ifası» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«borcun ifası» eksikse Dürüstlük kuralı talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «dürüstlük ölçüsü» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
dürüstlük kuralı bakımından «dürüstlük ölçüsü» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«dürüstlük ölçüsü» eksikse Dürüstlük kuralı talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «hakkın kötüye kullanılması yasağı» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
dürüstlük kuralı bakımından «hakkın kötüye kullanılması yasağı» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«hakkın kötüye kullanılması yasağı» eksikse Dürüstlük kuralı talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «hakkın kullanılması» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
DEÜ öğrencisi dürüstlük kuralı başlığını açınca önce DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. Sonra «hakkın kullanılması» belgesini dosyada arar; yoksa komşu kuruma sıçramaz. Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi bu başlığın doğal vakıa zeminidir.
İkinci iş, borcun ifası ile dürüstlük ölçüsü arasındaki sırayı kâğıda yazmaktır. Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar yalnız lafzı aydınlatır; yürürlük cümlesinin yerini almaz.
Üçüncü iş, ilgili madde numarasını unsurun yanına koymaktır. Numarasız sonuç, Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında gerekçesiz kalır. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
Dördüncü iş, istisna ve süreyi en sonda kontrol etmektir. dürüstlük kuralı talebi süresinde değilse unsurlar tam olsa bile sonuç değişir. 1. Dönem (Güz) paketinde bu kontrol atlanmaz.
Beşinci iş, komşu kurumu adlandırmaktır: Dürüstlük, iyiniyet karinesinden ayrıdır.. Adlandırmadan geçmek, DEÜ kâğıdında yarım gerekçedir.
Kapanış cümlesi tek olur: unsurlar oluştuysa talep bu başlıkta durur, oluşmadıysa hangi başlığa geçileceği yazılır. Dokuzçeşmeler / İzmir usulü sloganla bitirmez.
Dürüstlük kuralı için güvenli iskelet şudur: tanım → unsurlar → ilgili madde lafzı → vakıa eşlemesi → sonuç. İstisna ve süre en sonda kontrol edilir. Bu not resmi müfredatın ve sorumlu öğretim elemanının yerine geçmez.
Yanlış giden kâğıt, dürüstlük kuralı başlığını koyup doğrudan sonuç yazar. Doğru kâğıt her unsuru bir vakıa cümlesine bağlar, ilgili maddeyi gösterir ve ancak o zaman sonuç söyler. 1. Dönem (Güz) paketinde bu başlık atlanırsa sonraki kurumlar da boşlukta kalır.
Tekrar: Dürüstlük kuralı bir slogan değil, uygulanacak bir rejimdir. hakkın kullanılması, borcun ifası, dürüstlük ölçüsü, hakkın kötüye kullanılması yasağı birlikte durur. Birini atlayan çözüm, DEÜ yazılısında maddi hukuku atladı notu yer.
Hap bilgi
Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kuralına uymak zorundadır. Hakkın açıkça kötüye kullanılması hukuk düzenince korunmaz.
Sınav tuzağı
Tuzak: Dürüstlük kuralı ile komşu kurumu karıştırmak. Kötüye kullanma, hakkın varlığını değil korunmasını keser.
hakkın kullanılması
Dürüstlük kuralı bakımından «hakkın kullanılması» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
borcun ifası
Dürüstlük kuralı bakımından «borcun ifası» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
dürüstlük ölçüsü
Dürüstlük kuralı bakımından «dürüstlük ölçüsü» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
Bilgi kartı 1 / 2
Konu sonu test
1. Dürüstlük kuralı tartışmasında kâğıdın ilk işi nedir?
2. Dürüstlük kuralı hangi kanunî bağla okunur?
İyiniyet
Kanunun iyiniyete hukukî sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz. İzmir öğrencisi bu başlığı Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. içinde görür. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. iyiniyet tartışması ancak ondan sonra açılır.
Unsur dökümü şöyledir: kanunun sonuç bağladığı hâl; iyiniyet karinesi; özen ölçüsü; ispat. DEÜ pratik çalışmasında bu liste, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi senaryosundaki belgelerle tek tek karşılanır. Belgesiz unsur, başlığı kapatır.
Organik bağ: İyiniyet, dürüstlük kuralının subjektif kardeşidir. Komşu kurum atlanırsa sonuç cümlesi doğru görünse bile gerekçe yarım kalır ve dönemlik sınavda puan oradan düşer.
Komşu hat: Zilyetlik ve tapuda iyiniyet ayrı testtir. Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu bağ yazılmadan sonraki kuruma sıçranmaz.
TMK m. 3 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**II. İyiniyet** --- Madde 3- Kanunun iyiniyete hukukî bir sonuç bağladığı durumlarda, asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.» Lafız, iyiniyet tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.» Bu katman kanunun sonuç bağladığı hâl ile iyiniyet karinesi arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
TMK m. 3 ile İyiniyet eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sonuç bağladığı hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
DEÜ öğrencisi TMK m. 4 metnini şöyle okur: «**III. Hâkimin takdir yetkisi** --- Madde 4 - Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.» Bu cümle iyiniyet için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
TMK m. 4 ile İyiniyet eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sonuç bağladığı hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 5 üzerindedir: «**C. Genel nitelikli hükümler** --- Madde 5 - Bu Kanun ve Borçlar Kanununun genel nitelikli hükümleri, uygun düştüğü ölçüde tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanır.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
TMK m. 5 ile İyiniyet eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sonuç bağladığı hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 6 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**D. İspat kuralları I. İspat yükü** --- Madde 6 - Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.» Lafız, iyiniyet tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
TMK m. 6 ile İyiniyet eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada kanunun sonuç bağladığı hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Ekol notu: Bilmesi gereken, bilen gibidir. Sayfa ve baskı yılı uydurulmaz; DEÜ kâğıdında yazar adı ancak hocanın izlencesinde geçiyorsa anılır, aksi hâlde hâkim görüş olarak bırakılır.
iyiniyet bakımından «kanunun sonuç bağladığı hâl» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun iyiniyete hukukî sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«kanunun sonuç bağladığı hâl» eksikse İyiniyet talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «iyiniyet karinesi» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
iyiniyet bakımından «iyiniyet karinesi» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun iyiniyete hukukî sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«iyiniyet karinesi» eksikse İyiniyet talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «özen ölçüsü» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
iyiniyet bakımından «özen ölçüsü» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun iyiniyete hukukî sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«özen ölçüsü» eksikse İyiniyet talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «ispat» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
iyiniyet bakımından «ispat» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun iyiniyete hukukî sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«ispat» eksikse İyiniyet talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «kanunun sonuç bağladığı hâl» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
DEÜ öğrencisi iyiniyet başlığını açınca önce DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. Sonra «kanunun sonuç bağladığı hâl» belgesini dosyada arar; yoksa komşu kuruma sıçramaz. Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi bu başlığın doğal vakıa zeminidir.
İkinci iş, iyiniyet karinesi ile özen ölçüsü arasındaki sırayı kâğıda yazmaktır. Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar yalnız lafzı aydınlatır; yürürlük cümlesinin yerini almaz.
Üçüncü iş, ilgili madde numarasını unsurun yanına koymaktır. Numarasız sonuç, Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında gerekçesiz kalır. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
Dördüncü iş, istisna ve süreyi en sonda kontrol etmektir. iyiniyet talebi süresinde değilse unsurlar tam olsa bile sonuç değişir. 1. Dönem (Güz) paketinde bu kontrol atlanmaz.
Beşinci iş, komşu kurumu adlandırmaktır: İyiniyet, dürüstlük kuralının subjektif kardeşidir.. Adlandırmadan geçmek, DEÜ kâğıdında yarım gerekçedir.
Kapanış cümlesi tek olur: unsurlar oluştuysa talep bu başlıkta durur, oluşmadıysa hangi başlığa geçileceği yazılır. Dokuzçeşmeler / İzmir usulü sloganla bitirmez.
İyiniyet için güvenli iskelet şudur: tanım → unsurlar → ilgili madde lafzı → vakıa eşlemesi → sonuç. İstisna ve süre en sonda kontrol edilir. Bu not resmi müfredatın ve sorumlu öğretim elemanının yerine geçmez.
Yanlış giden kâğıt, iyiniyet başlığını koyup doğrudan sonuç yazar. Doğru kâğıt her unsuru bir vakıa cümlesine bağlar, ilgili maddeyi gösterir ve ancak o zaman sonuç söyler. 1. Dönem (Güz) paketinde bu başlık atlanırsa sonraki kurumlar da boşlukta kalır.
Tekrar: İyiniyet bir slogan değil, uygulanacak bir rejimdir. kanunun sonuç bağladığı hâl, iyiniyet karinesi, özen ölçüsü, ispat birlikte durur. Birini atlayan çözüm, DEÜ yazılısında maddi hukuku atladı notu yer.
Hap bilgi
Kanunun iyiniyete hukukî sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyiniyetin varlığıdır. Durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.
Sınav tuzağı
Tuzak: İyiniyet ile komşu kurumu karıştırmak. Zilyetlik ve tapuda iyiniyet ayrı testtir.
kanunun sonuç bağladığı hâl
İyiniyet bakımından «kanunun sonuç bağladığı hâl» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
iyiniyet karinesi
İyiniyet bakımından «iyiniyet karinesi» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
özen ölçüsü
İyiniyet bakımından «özen ölçüsü» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
Bilgi kartı 1 / 2
Konu sonu test
1. İyiniyet tartışmasında kâğıdın ilk işi nedir?
2. İyiniyet hangi kanunî bağla okunur?
Hâkimin takdir yetkisi
Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini yahut haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği hâllerde hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir. DEÜ kâğıdında bu kurum, Dokuzçeşmeler / İzmir usulüyle isimlendirilmeden sonuca gidilmez; DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. 1. Dönem (Güz) paketinde hâkimin takdir yetkisi bu yüzden ayrı başlık olarak durur.
Kurumun unsurları şunlardır: takdir yetkisi tanınan hâl; durumun gerekleri; haklı sebep; hakkaniyet. Birinci sınıfın ilk karşılaşmasında her unsur ayrı satıra yazılır zira birinin eksikliği talebi bu kuruma dayandırmayı keser. Ne var ki unsurları ezber listesi gibi dizmek yetmez; somut vakıada hangi belgenin hangi unsuru taşıdığı eşlenir.
Çapraz okuma: Takdir, boşluk doldurmadan (m.1) ayrıdır. DEÜ yazılısında bu cümle, hâkimin takdir yetkisi ile komşusunu ayırır.
Organik bağ: Hakkaniyet keyfilik değildir. Komşu kurum atlanırsa sonuç cümlesi doğru görünse bile gerekçe yarım kalır ve dönemlik sınavda puan oradan düşer.
Yürürlük cümlesi TMK m. 4 üzerindedir: «**III. Hâkimin takdir yetkisi** --- Madde 4 - Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
TMK m. 4 ile Hâkimin takdir yetkisi eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada takdir yetkisi tanınan hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 5 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**C. Genel nitelikli hükümler** --- Madde 5 - Bu Kanun ve Borçlar Kanununun genel nitelikli hükümleri, uygun düştüğü ölçüde tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanır.» Lafız, hâkimin takdir yetkisi tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
TMK m. 5 ile Hâkimin takdir yetkisi eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada takdir yetkisi tanınan hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
DEÜ öğrencisi TMK m. 6 metnini şöyle okur: «**D. İspat kuralları I. İspat yükü** --- Madde 6 - Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.» Bu cümle hâkimin takdir yetkisi için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
TMK m. 6 ile Hâkimin takdir yetkisi eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada takdir yetkisi tanınan hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 7 üzerindedir: «**II. Resmî belgelerle ispat** --- Madde 7 - Resmî sicil ve senetler, belgeledikleri olguların doğruluğuna kanıt oluşturur. Bunların içeriğinin doğru olmadığının ispatı, kanunlarda başka bir hüküm bulunmadıkça, her hangi bir şekle bağlı değildir.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Bunların içeriğinin doğru olmadığının ispatı, kanunlarda başka bir hüküm bulunmadıkça, her hangi bir şekle bağlı değildir.» Bu katman takdir yetkisi tanınan hâl ile durumun gerekleri arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
TMK m. 7 ile Hâkimin takdir yetkisi eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada takdir yetkisi tanınan hâl belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Öğreti ayrımı: Takdir, kanunun çizdiği çerçevede işler. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar vurgusu yalnız Türkçe kâğıtta Türkçe adlandırılır; künye yoksa sayfa yazılmaz.
Doktrin cümlesi: Gerekçe yazılmayan takdir, denetimsiz kalır. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
hâkimin takdir yetkisi bakımından «takdir yetkisi tanınan hâl» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini yahut haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği hâllerde hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«takdir yetkisi tanınan hâl» eksikse Hâkimin takdir yetkisi talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «durumun gerekleri» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hâkimin takdir yetkisi bakımından «durumun gerekleri» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini yahut haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği hâllerde hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«durumun gerekleri» eksikse Hâkimin takdir yetkisi talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «haklı sebep» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hâkimin takdir yetkisi bakımından «haklı sebep» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini yahut haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği hâllerde hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«haklı sebep» eksikse Hâkimin takdir yetkisi talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «hakkaniyet» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hâkimin takdir yetkisi bakımından «hakkaniyet» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini yahut haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği hâllerde hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«hakkaniyet» eksikse Hâkimin takdir yetkisi talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «takdir yetkisi tanınan hâl» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
DEÜ öğrencisi hâkimin takdir yetkisi başlığını açınca önce DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. Sonra «takdir yetkisi tanınan hâl» belgesini dosyada arar; yoksa komşu kuruma sıçramaz. Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi bu başlığın doğal vakıa zeminidir.
İkinci iş, durumun gerekleri ile haklı sebep arasındaki sırayı kâğıda yazmaktır. Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar yalnız lafzı aydınlatır; yürürlük cümlesinin yerini almaz.
Üçüncü iş, ilgili madde numarasını unsurun yanına koymaktır. Numarasız sonuç, Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında gerekçesiz kalır. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
Dördüncü iş, istisna ve süreyi en sonda kontrol etmektir. hâkimin takdir yetkisi talebi süresinde değilse unsurlar tam olsa bile sonuç değişir. 1. Dönem (Güz) paketinde bu kontrol atlanmaz.
Beşinci iş, komşu kurumu adlandırmaktır: Takdir, boşluk doldurmadan (m.1) ayrıdır.. Adlandırmadan geçmek, DEÜ kâğıdında yarım gerekçedir.
Kapanış cümlesi tek olur: unsurlar oluştuysa talep bu başlıkta durur, oluşmadıysa hangi başlığa geçileceği yazılır. Dokuzçeşmeler / İzmir usulü sloganla bitirmez.
Hâkimin takdir yetkisi için güvenli iskelet şudur: tanım → unsurlar → ilgili madde lafzı → vakıa eşlemesi → sonuç. İstisna ve süre en sonda kontrol edilir. Bu not resmi müfredatın ve sorumlu öğretim elemanının yerine geçmez.
Yanlış giden kâğıt, hâkimin takdir yetkisi başlığını koyup doğrudan sonuç yazar. Doğru kâğıt her unsuru bir vakıa cümlesine bağlar, ilgili maddeyi gösterir ve ancak o zaman sonuç söyler. 1. Dönem (Güz) paketinde bu başlık atlanırsa sonraki kurumlar da boşlukta kalır.
Tekrar: Hâkimin takdir yetkisi bir slogan değil, uygulanacak bir rejimdir. takdir yetkisi tanınan hâl, durumun gerekleri, haklı sebep, hakkaniyet birlikte durur. Birini atlayan çözüm, DEÜ yazılısında maddi hukuku atladı notu yer.
Hap bilgi
Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini yahut haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği hâllerde hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.
Sınav tuzağı
Tuzak: Hâkimin takdir yetkisi ile komşu kurumu karıştırmak. Hakkaniyet keyfilik değildir.
takdir yetkisi tanınan hâl
Hâkimin takdir yetkisi bakımından «takdir yetkisi tanınan hâl» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
durumun gerekleri
Hâkimin takdir yetkisi bakımından «durumun gerekleri» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
haklı sebep
Hâkimin takdir yetkisi bakımından «haklı sebep» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
Bilgi kartı 1 / 2
Konu sonu test
1. Hâkimin takdir yetkisi tartışmasında kâğıdın ilk işi nedir?
2. Hâkimin takdir yetkisi hangi kanunî bağla okunur?
Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti
Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Bu yüzden hak ehliyeti ve fiil ehliyeti başlığı, Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında ezber sloganı değil uygulanacak rejim olarak durur.
Öğrenci şu unsurları kâğıda geçirir: hak ehliyeti; ayırt etme gücü; erginlik; kısıtlı olmama; yasal danışman / vasi. Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Bu unsurlar birlikte durur; birini atlayan çözüm, maddi hukuku atladı notu yer.
Komşu hat: Hak ehliyeti fiil ehliyetinden ayrıdır. Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu bağ yazılmadan sonraki kuruma sıçranmaz.
Çapraz okuma: Ayırt etme gücü yoksa irade beyanı kural olarak sonuç doğurmaz. DEÜ yazılısında bu cümle, hak ehliyeti ve fiil ehliyeti ile komşusunu ayırır.
DEÜ öğrencisi TMK m. 8 metnini şöyle okur: «**BİRİNCİ KİTAP KİŞİLER HUKUKU BİRİNCİ KISIM GERÇEK KİŞİLER BİRİNCİ BÖLÜM KİŞİLİK A. Genel olarak I. Hak ehliyeti** --- Madde 8 - Her insanın hak ehliyeti vardır. Buna göre bütün insanlar, hukuk düzeninin sınırları içinde, haklara ve borçlara ehil olmada eşittirler.» Bu cümle hak ehliyeti ve fiil ehliyeti için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Hak ehliyeti** --- Madde 8 - Her insanın hak ehliyeti vardır.» Bu katman hak ehliyeti ile ayırt etme gücü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
Üçüncü okuma, lafzın istisna veya usul cümlesinedir: «Buna göre bütün insanlar, hukuk düzeninin sınırları içinde, haklara ve borçlara ehil olmada eşittirler.» İstisna yazılmadan genel kural her olaya çekilir; Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu, dayanak maddesini boşaltır.
TMK m. 8 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 9 üzerindedir: «**II. Fiil ehliyeti 1. Kapsamı** --- Madde 9 - Fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
TMK m. 9 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 10 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**2. Koşulları a. Genel olarak** --- Madde 10 - Ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan her ergin kişinin fiil ehliyeti vardır.» Lafız, hak ehliyeti ve fiil ehliyeti tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
TMK m. 10 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
DEÜ öğrencisi TMK m. 11 metnini şöyle okur: «**b. Erginlik** --- Madde 11 - Erginlik onsekiz yaşın doldurulmasıyla başlar. Evlenme kişiyi ergin kılar.» Bu cümle hak ehliyeti ve fiil ehliyeti için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Evlenme kişiyi ergin kılar.» Bu katman hak ehliyeti ile ayırt etme gücü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
TMK m. 11 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 16 üzerindedir: «**3. Ayırt etme gücüne sahip küçükler ve kısıtlılar** --- Madde 16- Ayırt etme gücüne sahip küçükler ve kısıtlılar, yasal temsilcilerinin rızası olmadıkça, kendi işlemleriyle borç altına giremezler. Karşılıksız kazanmada ve kişiye sıkı sıkıya bağlı hakları kullanmada bu rıza gerekli değildir. Ayırt etme gücüne sahip küçükler ve kısıtlılar haksız fiillerinden sorumludurlar.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Karşılıksız kazanmada ve kişiye sıkı sıkıya bağlı hakları kullanmada bu rıza gerekli değildir.» Bu katman hak ehliyeti ile ayırt etme gücü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
Üçüncü okuma, lafzın istisna veya usul cümlesinedir: «Ayırt etme gücüne sahip küçükler ve kısıtlılar haksız fiillerinden sorumludurlar.» İstisna yazılmadan genel kural her olaya çekilir; Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu, dayanak maddesini boşaltır.
TMK m. 16 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 12 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**c. Ergin kılınma** --- Madde 12 - Onbeş yaşını dolduran küçük, kendi isteği ve velisinin rızasıyla mahkemece ergin kılınabilir.» Lafız, hak ehliyeti ve fiil ehliyeti tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
TMK m. 12 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
DEÜ öğrencisi TMK m. 13 metnini şöyle okur: «**d. Ayırt etme gücü** --- Madde 13- Yaşının küçüklüğü yüzünden veya akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk ya da bunlara benzer sebeplerden biriyle akla uygun biçimde davranma yeteneğinden yoksun olmayan herkes, bu Kanuna göre ayırt etme gücüne sahiptir.» Bu cümle hak ehliyeti ve fiil ehliyeti için bağlayıcı omurgadır. Şart yoksa sonuç yazılmaz.
TMK m. 13 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Yürürlük cümlesi TMK m. 14 üzerindedir: «**III. Fiil ehliyetsizliği 1. Genel olarak** --- Madde 14- Ayırt etme gücü bulunmayanların, küçüklerin ve kısıtlıların fiil ehliyeti yoktur.» Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar karşılaştırması izlencede varsa dipnota kalır; kâğıtta lafız önce gelir.
TMK m. 14 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
TMK m. 17 resmi lafzı (FSEK m. 31) şöyledir: «**IV. Hısımlık 1. Kan hısımlığı** --- Madde 17- Kan hısımlığının derecesi, hısımları birbirine bağlayan doğum sayısıyla belli olur. Biri diğerinden gelen kişiler arasında üstsoy-altsoy hısımlığı; biri diğerinden gelmeyip de, ortak bir kökten gelen kişiler arasında yansoy hısımlığı vardır.» Lafız, hak ehliyeti ve fiil ehliyeti tartışmasında uygulayıcıyı bağlar. Öğrenci önce cümledeki şartı, sonra sonucu ayırır; ikisini tek torbaya koymak DEÜ yazılısında klasik tuzaktır.
Aynı maddenin ikinci katmanı şöyledir: «Biri diğerinden gelen kişiler arasında üstsoy-altsoy hısımlığı;» Bu katman hak ehliyeti ile ayırt etme gücü arasındaki sırayı taşır. Vakıanın tarihi yürürlük cümlesiyle çelişiyorsa önce hangi metnin uygulanacağı yazılır.
Üçüncü okuma, lafzın istisna veya usul cümlesinedir: «biri diğerinden gelmeyip de, ortak bir kökten gelen kişiler arasında yansoy hısımlığı vardır.» İstisna yazılmadan genel kural her olaya çekilir; Dokuzçeşmeler / İzmir kâğıdında bu, dayanak maddesini boşaltır.
TMK m. 17 ile Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti eşlemesi şöyle kurulur. Somut dosyada hak ehliyeti belgesizse maddeye dayanılmaz. Belge varsa sonuç lafzın bağladığı hükümdür ve kaçınmak da kanuna aykırı düşer. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Ekol notu: Tam ehliyetsizin işlemi kural olarak hükümsüzdür. Sayfa ve baskı yılı uydurulmaz; DEÜ kâğıdında yazar adı ancak hocanın izlencesinde geçiyorsa anılır, aksi hâlde hâkim görüş olarak bırakılır.
Öğreti ayrımı: Sınırlı ehliyetsiz yasal temsilciyle işlem yapar. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar vurgusu yalnız Türkçe kâğıtta Türkçe adlandırılır; künye yoksa sayfa yazılmaz.
hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «hak ehliyeti» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«hak ehliyeti» eksikse Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «ayırt etme gücü» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «ayırt etme gücü» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«ayırt etme gücü» eksikse Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «erginlik» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «erginlik» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«erginlik» eksikse Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «kısıtlı olmama» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «kısıtlı olmama» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«kısıtlı olmama» eksikse Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «yasal danışman / vasi» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «yasal danışman / vasi» ayrı bir ispat cümlesi ister. Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında bu unsur, Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde hangi belgeden okunuyorsa o belgenin tarihi ve içeriği yazılır. Unsurun tanımı kurum tanımıyla birlikte durur: Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir. DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
«yasal danışman / vasi» eksikse Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti talebi bu başlıkta durur. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Komşu unsur «hak ehliyeti» ile aynı torbaya konmaz; 1. Dönem (Güz) paketinde bu ayrım puan getirir.
DEÜ öğrencisi hak ehliyeti ve fiil ehliyeti başlığını açınca önce DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. Sonra «hak ehliyeti» belgesini dosyada arar; yoksa komşu kuruma sıçramaz. Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi bu başlığın doğal vakıa zeminidir.
İkinci iş, ayırt etme gücü ile erginlik arasındaki sırayı kâğıda yazmaktır. Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Ege/İzmir dogmatik hattı; TBK lafzı bağlar yalnız lafzı aydınlatır; yürürlük cümlesinin yerini almaz.
Üçüncü iş, ilgili madde numarasını unsurun yanına koymaktır. Numarasız sonuç, Dokuzçeşmeler / İzmir yazılısında gerekçesiz kalır. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır.
Dördüncü iş, istisna ve süreyi en sonda kontrol etmektir. hak ehliyeti ve fiil ehliyeti talebi süresinde değilse unsurlar tam olsa bile sonuç değişir. 1. Dönem (Güz) paketinde bu kontrol atlanmaz.
Beşinci iş, komşu kurumu adlandırmaktır: Hak ehliyeti fiil ehliyetinden ayrıdır.. Adlandırmadan geçmek, DEÜ kâğıdında yarım gerekçedir.
Kapanış cümlesi tek olur: unsurlar oluştuysa talep bu başlıkta durur, oluşmadıysa hangi başlığa geçileceği yazılır. Dokuzçeşmeler / İzmir usulü sloganla bitirmez.
Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti için güvenli iskelet şudur: tanım → unsurlar → ilgili madde lafzı → vakıa eşlemesi → sonuç. İstisna ve süre en sonda kontrol edilir. Bu not resmi müfredatın ve sorumlu öğretim elemanının yerine geçmez.
Yanlış giden kâğıt, hak ehliyeti ve fiil ehliyeti başlığını koyup doğrudan sonuç yazar. Doğru kâğıt her unsuru bir vakıa cümlesine bağlar, ilgili maddeyi gösterir ve ancak o zaman sonuç söyler. 1. Dönem (Güz) paketinde bu başlık atlanırsa sonraki kurumlar da boşlukta kalır.
Tekrar: Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bir slogan değil, uygulanacak bir rejimdir. hak ehliyeti, ayırt etme gücü, erginlik, kısıtlı olmama, yasal danışman / vasi birlikte durur. Birini atlayan çözüm, DEÜ yazılısında maddi hukuku atladı notu yer.
Hap bilgi
Her insanın hak ehliyeti vardır. Fiil ehliyeti ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmamaya bağlanır. Tam ehliyetsiz ile sınırlı ehliyetsiz ayrı rejimlerdir.
Sınav tuzağı
Tuzak: Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti ile komşu kurumu karıştırmak. Ayırt etme gücü yoksa irade beyanı kural olarak sonuç doğurmaz.
hak ehliyeti
Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «hak ehliyeti» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
ayırt etme gücü
Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «ayırt etme gücü» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
erginlik
Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti bakımından «erginlik» vakıada belgesiyle durmalıdır. Eksik unsur, bu başlığa dayanmayı keser.
Bilgi kartı 1 / 2
Konu sonu test
1. Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti tartışmasında kâğıdın ilk işi nedir?
2. Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti hangi kanunî bağla okunur?
Sınav iskeleti ve kaynakça disiplini
DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin. Dönemlik kodlar güz/bahar ayrılır; yıllık master yalnız tekrar içindir. OBS ve dersin öğretim elemanı bağlayıcıdır.
Künye yalnız yerel arşivde varsa yazılır. Bu pakette yapısal atıf listesi boş bırakılmıştır; uydurma E./K./T. yoktur.
Doktrin adı, hocanın izlencesinde geçmiyorsa sayfa numarası olmadan hâkim görüş olarak anılır.
Sınav tuzağı
Geçme garantisi yoktur. OBS ve öğretim elemanı bağlayıcıdır.
DEÜ · 1. Dönem (Güz) — nasıl okunur
Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi (İzmir) öğrencisi için bu paket Medeni Hukuka Giriş ve Başlangıç Hükümleri dersinin 1. dönem (güz) kesitidir. DEÜ Hukuk, İzmir'in köklü devlet fakültesidir; müfredat dönemlik Bologna hattındadır. Klasik dogmatik (madde + şerh + Yargıtay) beklenir; slayt cümlesi alınmaz. Pratik çalışma teorik amfinin yanındadır.
Ölçme: Klasik yazılı; madde + unsur + İzmir pratik olayı. Bütünleme finalin yerini alır. Ağırlık aralığı: Ara sınav %30–40, final %50–60 (fakülte sınav yönergesi / OBS).
İzlence omurgası (kamuya açık başlıklar, slayt metni değil): borç ilişkisi → sözleşmenin kurulması → geçersizlik ve irade sakatlıkları → ifa → temerrüt → haksız fiil → zamanaşımı.
Bu metin TMK resmi lafzına ve DEÜ yayımlanmış ders tanımına dayanır. Hoca slaytı kopyalanmaz. Resmi müfredatın yerine geçmez. Kampüs usulü: Dokuzçeşmeler / İzmir.
Hap bilgi
DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
Şekil · Hukukun uygulanması ve kaynakları okuma sırası
1
Tanım
2
kanunun sözü
3
kanunun özü
4
örf ve âdet
5
Madde lafzı
6
Sonuç
Süreç · Hukukun uygulanması ve kaynakları iskeleti
Diyagram yükleniyor…
Süreç · Dürüstlük kuralı iskeleti
Diyagram yükleniyor…
Süreç · İyiniyet iskeleti
Diyagram yükleniyor…
Süreç · Hâkimin takdir yetkisi iskeleti
Diyagram yükleniyor…
Süreç · Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti iskeleti
Diyagram yükleniyor…
İşlenmiş örnek olaylar
Her örnekte: olay → çözüm iskeleti → tek cümlelik çıkış. Kendi defterinizde yeniden yazın.
1
Olay (kurmaca senaryo) — Hukukun uygulanması ve kaynakları
Olay
Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde taraf, hukukun uygulanması ve kaynakları rejimine dayanarak talep yöneltir. Karşı taraf unsurların oluşmadığını ileri sürer. Senaryo Dokuzçeşmeler / İzmir pratik çalışması usulündedir.
Çözüm iskeleti
Önce kanunun sözü dosyadaki belgelerle eşlenir. TMK m. 1 lafzındaki şart yoksa talep bu başlığa dayandırılamaz. Boşluk, belirsizlik ve takdir ayrı kapılardır. Örnek kurmacadır.
→Hukukun uygulanması ve kaynakları: unsur + lafız + vakıa. Üçü olmadan sonuç yazılmaz.
2
Olay (kurmaca senaryo) — Dürüstlük kuralı
Olay
Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde taraf, dürüstlük kuralı rejimine dayanarak talep yöneltir. Karşı taraf unsurların oluşmadığını ileri sürer. Senaryo Dokuzçeşmeler / İzmir pratik çalışması usulündedir.
Çözüm iskeleti
Önce hakkın kullanılması dosyadaki belgelerle eşlenir. TMK m. 2 lafzındaki şart yoksa talep bu başlığa dayandırılamaz. Dürüstlük, iyiniyet karinesinden ayrıdır. Örnek kurmacadır.
→Dürüstlük kuralı: unsur + lafız + vakıa. Üçü olmadan sonuç yazılmaz.
3
Olay (kurmaca senaryo) — İyiniyet
Olay
Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde taraf, iyiniyet rejimine dayanarak talep yöneltir. Karşı taraf unsurların oluşmadığını ileri sürer. Senaryo Dokuzçeşmeler / İzmir pratik çalışması usulündedir.
Çözüm iskeleti
Önce kanunun sonuç bağladığı hâl dosyadaki belgelerle eşlenir. TMK m. 3 lafzındaki şart yoksa talep bu başlığa dayandırılamaz. İyiniyet, dürüstlük kuralının subjektif kardeşidir. Örnek kurmacadır.
→İyiniyet: unsur + lafız + vakıa. Üçü olmadan sonuç yazılmaz.
4
Olay (kurmaca senaryo) — Hâkimin takdir yetkisi
Olay
Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde taraf, hâkimin takdir yetkisi rejimine dayanarak talep yöneltir. Karşı taraf unsurların oluşmadığını ileri sürer. Senaryo Dokuzçeşmeler / İzmir pratik çalışması usulündedir.
Çözüm iskeleti
Önce takdir yetkisi tanınan hâl dosyadaki belgelerle eşlenir. TMK m. 4 lafzındaki şart yoksa talep bu başlığa dayandırılamaz. Takdir, boşluk doldurmadan (m.1) ayrıdır. Örnek kurmacadır.
→Hâkimin takdir yetkisi: unsur + lafız + vakıa. Üçü olmadan sonuç yazılmaz.
5
Olay (kurmaca senaryo) — Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti
Olay
Alsancak'taki bir taşınır satımı ve ayıp bildirimi içinde taraf, hak ehliyeti ve fiil ehliyeti rejimine dayanarak talep yöneltir. Karşı taraf unsurların oluşmadığını ileri sürer. Senaryo Dokuzçeşmeler / İzmir pratik çalışması usulündedir.
Çözüm iskeleti
Önce hak ehliyeti dosyadaki belgelerle eşlenir. TMK m. 8 lafzındaki şart yoksa talep bu başlığa dayandırılamaz. Hak ehliyeti fiil ehliyetinden ayrıdır. Örnek kurmacadır.
→Hak ehliyeti ve fiil ehliyeti: unsur + lafız + vakıa. Üçü olmadan sonuç yazılmaz.
Kontrol listesi
1DEÜ kâğıdında önce kaynağı yazın, sonra unsuru İzmir vakıasına yedirin.
2Unsurları vakıaya eşle.
3İlgili TMK maddesinin lafzını oku.
4Süre ve def'i en sonda kontrol et.
Sık sorulanlar
DEÜ medeni hukuka giriş ve başlangıç hükümleri notu ücretli mi?
Hayır. Av. Fethi Güzel Hukuk Portalı üzerinden ücretsizdir.
Hoca slaytının kopyası mı?
Değil. Kanun lafzı serbesttir; slayt ve fotokopi not kullanılmaz.
Güz ve yıllık farkı nedir?
Güz ilk hat, bahar sonuç ve sorumluluk, yıllık ikisinin konsolidesidir.
Sınavda bu not yeter mi?
Hayır. Bağlayıcı olan OBS, dönem duyurusu ve sorumlu öğretim elemanıdır.
Kamuya açık kaynaklar
Aşağıdakiler müfredat / duyuru / açık erişim sayfalarıdır. Hoca slaytı kopyalanmaz; bağlayıcı bilgi için her zaman resmi kanala bakın.