1. Maddenin Sistematiği ve Genel Açıklama
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 552. maddesi, kanunun "Anonim Şirket" başlıklı dördüncü kısmının, "Hukuki Sorumluluk" başlıklı onbirinci bölümünde, "Halktan para toplamak" alt başlığı ile düzenlenmiştir [1]. İlgili hüküm, 26.06.2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanun’un 27. maddesi ile değişikliğe uğrayarak son halini almıştır [1].
TTK m. 552 hükmünün ratio legis’i (konuluş amacı), sermaye piyasası hukukunun katı ve şeffaf kurallarını dolanarak, halkın tasarruflarının denetimsiz, güvencesiz ve yasadışı yollarla toplanmasını engellemektir. Ülkemizin iktisadi tarihinde özellikle 1990'lı yılların sonu ve 2000'li yılların başında "İslami holdingler" veya "çok ortaklı şirketler" olarak bilinen yapıların, SPK mevzuatının dışına çıkarak yüksek kâr payı vaadiyle on binlerce vatandaştan para toplaması ve bu durumun devasa mağduriyetler yaratması, yasa koyucuyu bu konuda son derece emredici ve sert bir yasak getirmeye itmiştir.
Madde, anonim şirketlerin kuruluş ve sermaye artırımı süreçlerinde kamu güvenliğini tesis etmeyi, küçük yatırımcıyı korumayı ve şirketler hukukunun kurumsal yapısının kötüye kullanılmasını önlemeyi amaçlamaktadır. Hüküm, ticaret hukuku ile sermaye piyasası hukuku arasındaki ince çizgiyi çizerek, halka arz ve halktan para toplama yetkisini münhasıran Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) denetimine ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SerPK) normlarına tabi kılmıştır [1, 2].
2. Maddedeki Kavramların Analizi
TTK m. 552 hükmü, içerdiği hukuki terimler ve şartlar itibarıyla parçalara ayrılarak derinlemesine incelenmelidir.
2.1. "Sermaye Piyasası Kanunu Hükümleri Saklı Kalmak Kaydıyla" İbaresi
Madde metni mutlak bir yasak getirmemekte, meşru ve hukuka uygun para toplama yöntemi olan "halka arz" müessesesini istisna tutmaktadır [1]. Türk hukukunda bir şirketin halktan para toplayabilmesinin tek hukuki yolu, 6362 sayılı SerPK hükümlerine riayet edilmesidir. SerPK m. 3/(f) uyarınca halka arz; "sermaye piyasası araçlarının satın alınması için her türlü yoldan yapılan genel bir çağrıyı ve bu çağrı devamında gerçekleştirilen satışı" ifade etmektedir [3]. Doktrinde Reha Poroy ve Ünal Tekinalp gibi otoritelerin de ısrarla vurguladığı üzere, modern şirketler hukukunda yapay konumda olan bir halka açılma süreci kabul edilemez; tasarruf sahibinin korunması ancak SPK'nın kamuyu aydınlatma (izahname) ve şeffaflık ilkelerine tam uyum ile mümkündür [4]. SerPK kapsamında izahname onaylatmadan, SPK denetiminden geçmeden yapılan her türlü para toplama faaliyeti TTK m. 552 yasağının ihlali anlamına gelir.
2.2. "Şirket Kurmak veya Sermaye Artırmak Amacıyla yahut Vaadiyle" Unsuru
Yasağın maddi unsuru, paranın hangi hukuki kılıf altında istendiğidir. Failin, "yeni bir şirket kuruyoruz, sizi de kurucu ortak yapacağız" ya da "mevcut şirketimizin sermayesini artırıyoruz, size yüksek kâr payı getirecek hisseler vereceğiz" şeklindeki beyanları bu kapsamdadır [1]. Burada teknik anlamda geçerli bir "pay taahhüdü" ilişkisinin kurulup kurulmaması veya şirketin gerçekten kurulup kurulmaması suçun ve hukuki sorumluluğun doğması açısından önem taşımaz. "Vaat" kelimesinin kanunda açıkça yer alması, salt aldatmaya yönelik beyanların dahi bu madde kapsamında yasak fiil olarak değerlendirileceğini göstermektedir.
2.3. "Halka Her Türlü Yoldan Çağrıda Bulunularak" Kriteri
Doktrinde Sabih Arkan ve Mehmet Bahtiyar’ın da eserlerinde isabetle işaret ettiği üzere, "halk" kavramı, birbirini önceden tanımayan, aralarında önceden organik bir bağ veya ticari ilişki bulunmayan, sayısının tam olarak tespiti zor olan (gayri muayyen) yatırımcı kitlesini ifade eder [5, 6].
"Her türlü yol" ifadesi ise kanun koyucunun çağrı araçlarının kapsamını son derece geniş tuttuğunun kanıtıdır [7]. Gazete ilanı, televizyon reklamı, radyo duyurusu, internet siteleri, sosyal medya platformları üzerinden yapılan duyurular, toplantı salonlarında veya otellerde düzenlenen tanıtım organizasyonları, el ilanları ve hatta cami çıkışlarında veya dernek toplantılarında elden ele yayılan sözlü çağrılar dahi TTK m. 552 anlamında "her türlü yoldan çağrı" kabul edilir [5, 7].
3. Sistematik İlişkiler
Bu maddenin Türk Hukuk sistemindeki diğer emredici normlarla olan sistematik bağlantısı şu şekildedir:
- TTK m. 562/11 (Cezai Yaptırım): TTK m. 552 yasağına aykırılığın müeyyidesi idari değil, doğrudan cezaidir. TTK m. 562 fıkra 11 uyarınca; "552 nci maddeye aykırı hareket edenler altı aydan iki yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır" [8, 9]. Bu durum, kanun koyucunun izinsiz halktan para toplama eylemini ekonomik kamu düzenine karşı işlenmiş ciddi bir suç olarak kabul ettiğinin göstergesidir.
- SerPK m. 109 (İzinsiz Sermaye Piyasası Faaliyeti Suçu): Sermaye Piyasası Kanunu m. 109, izinsiz halka arz veya izinsiz sermaye piyasası faaliyetinde bulunanların hapis ve adli para cezası ile cezalandırılacağını düzenler. TTK m. 552 ile SerPK m. 109 arasında fiilin işleniş biçimine göre fikri içtima kuralları bağlamında bir değerlendirme yapılması icap eder.
- TTK m. 346 (Halka Arz Edilecek Paylar): TTK'nın kuruluş aşamasında halka arzı düzenleyen 346. maddesi, şirket tescilinden itibaren iki ay içinde payların SPK mevzuatına uygun olarak halka arz edilmesini düzenler [10, 11]. TTK m. 552'deki istisna, TTK m. 346'nın uygulanmasını temin etmektedir.
4. Uygulama: Yargıtay İçtihadı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve 11. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları incelendiğinde, TTK m. 552 (ve mülga 6762 sayılı Kanun dönemindeki muadili düzenlemeler) kapsamında açılan davalarda genellikle "Tüzel Kişilik Perdesinin Aralanması" teorisi ile haksız fiil ve sebepsiz zenginleşme hükümlerinin bir arada uygulandığı görülmektedir.
Yargıtay kararlarına yansıyan uyuşmazlıklarda; holdinglerin yüksek kâr payı vaadiyle, geçerli bir hisse senedi veya SPK onaylı belge vermeksizin, basit "ortaklık durum belgesi" veya "tahsilat makbuzu" ile para toplaması mutlak bir hukuka aykırılık olarak nitelendirilmiştir. Yargıtay, SPK'dan izin alınmaksızın halka çağrı yoluyla para toplanması hallerinde, kurulan sözde ortaklık ilişkisinin başından itibaren geçersiz (batıl) olduğuna hükmetmekte; toplanan paraların TBK m. 77 vd. gereğince sebepsiz zenginleşme ve TTK'daki haksız fiil sorumluluğu kuralları çerçevesinde bizzat işlemi yapan yönetim kurulu üyeleri ile holding tüzel kişiliğinden müteselsilen tahsiline karar vermektedir.
5. Pratik Örnek Olaylar
Olay 1 (Kuruluş Aşamasında İzinsiz Para Toplama):
Bir grup girişimci, kurmayı planladıkları "Gelecek Enerji A.Ş." isimli bir güneş enerjisi şirketi için sermaye bulmak amacıyla, çeşitli illerde otel salonları kiralayarak tanıtım toplantıları düzenlemiş ve sosyal medya üzerinden "Yatırım yapan herkese şirketin kuruluşunda %1 oranında kurucu pay senedi vereceğiz" diyerek binlerce kişiden banka havalesi yoluyla 50'şer bin TL toplamıştır. Söz konusu faaliyet için SPK'dan herhangi bir izin alınmamış ve izahname yayımlanmamıştır.
Hukuki Analiz: Bu eylem, doğrudan TTK m. 552 hükmünün ihlalidir. Herhangi bir izahname veya SPK onayı olmaksızın "şirket kurmak amacıyla ve vaadiyle" "halktan" "her türlü yoldan (toplantı ve sosyal medya)" para toplanmıştır. Failler hakkında TTK m. 562/11 uyarınca altı aydan iki yıla kadar hapis cezası istemiyle asliye ceza mahkemesinde kamu davası açılması gerekir [8, 9]. Parayı veren mağdurlar, verdikleri meblağın iadesi için hukuki sorumluluk kuralları ve sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak asliye ticaret mahkemesinde alacak davası ikame edebilirler.
Olay 2 (Sermaye Artırımı Kılıfıyla İzinsiz Para Toplama):
Halka kapalı bir aile şirketi olan "Mega İnşaat A.Ş.", büyük bir ihaleyi finanse etmek amacıyla nakde sıkışır. Şirket yönetim kurulu başkanı, yerel gazetelere "Büyük sermaye artırımımıza katılın, yıl sonunda %40 net kâr payı garantisiyle şirketimize ortak olun" şeklinde tam sayfa ilanlar vererek halkın şirket hesaplarına para yatırmasını talep eder.
Hukuki Analiz: Şirketin halka açık olmaması ve SPK prosedürlerinin (kayda alınma, izahname onayı) işletilmemesi nedeniyle, TTK m. 552'de yer alan "şirketin sermayesini artırmak amacıyla yahut vaadiyle" yasağı ihlal edilmiştir [1]. Yönetim kurulu üyeleri hukuki ve cezai olarak sorumludur. Alınan yönetim kurulu kararları, emredici kanun hükümlerine (TTK m. 552) aykırı olduğundan TTK m. 391 kapsamında butlanla maluldür. Ayrıca mağdurların açacağı tazminat davalarında yönetim kurulu başkanı ve bu karara katılan üyeler TTK m. 553 uyarınca şirkete ve alacaklılara karşı şahsi malvarlıklarıyla müteselsilen sorumlu tutulurlar [12].
6. Pratik Uygulama Notları
- İspat Yükü: TTK m. 552 kapsamında açılacak hukuk davalarında (paranın iadesi), davacı tarafın (yatırımcının) parayı şirketin veya yöneticilerinin hesaplarına yatırdığını, karşılığında kendisine hukuken geçerli bir pay senedi verilmediğini ispat etmesi gerekir. Cezai soruşturmada ise Cumhuriyet Savcısı, paranın "halka çağrı" yoluyla toplandığını ispat yükü altındadır.
- Zamanaşımı / Süreler: Sorumlulara karşı açılacak tazminat davaları, TTK m. 560 uyarınca, davacının zararı ve sorumluyu öğrendiği tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde zararı doğuran fiilin meydana geldiği günden itibaren beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar [13]. Ancak fiil (TTK m. 562/11) aynı zamanda ceza kanunlarına göre daha uzun bir dava zamanaşımına tabi ise, tazminat davasında da uzamış ceza zamanaşımı süresi uygulanır [13, 14].
- Görevli/Yetkili Mahkeme: Sorumlular aleyhine açılacak hukuki davalarda görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi, yetkili yer ise TTK m. 561 gereğince "şirketin merkezinin bulunduğu yer" mahkemesidir [14]. Cezai yargılama ise Asliye Ceza Mahkemelerinde görülür.
- Yaygın Uygulama Hataları: Sadece şirket tescil edilmeden önceki faaliyetlerin bu kapsama girdiğinin zannedilmesi büyük bir yanılgıdır. Mevcut ve tescilli bir şirketin izinsiz şekilde halka çağrı yaparak sermaye artırımı vaadiyle para toplaması da birebir TTK m. 552 ihlalidir [1].
7. Eleştirel Değerlendirme
Doktrinde, TTK m. 552 ile getirilen yasağın son derece yerinde olduğu kabul edilmekle birlikte, müeyyidesi olan TTK m. 562/11 hükmündeki hapis cezasının "altı aydan iki yıla kadar" şeklinde belirlenmesi eleştirilmektedir [8, 9]. Sermaye Piyasası Kanunu’nda yer alan izinsiz sermaye piyasası faaliyetine ilişkin suçların cezaları daha ağır iken, on binlerce kişinin mağduriyetine sebebiyet verebilecek nitelikteki TTK m. 552 ihlalinin iki yıla kadar hapisle cezalandırılması, Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri uyarınca Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasına (HAGB) elverişli bir zemin yaratmakta, bu durum da fiilin caydırıcılığını önemli ölçüde zedelemektedir.
Ayrıca, 6102 sayılı TTK'nın hazırlık komisyonunda yer alan ve kanunun mimarlarından olan Prof. Dr. Ünal Tekinalp ve Prof. Dr. Reha Poroy’un sermayenin korunması [15] ve güven ilkesine atfettikleri yüksek önem dikkate alındığında, izinsiz para toplama eylemlerinde sadece parayı bizzat toplayanların değil, bu eylemlere aracılık eden veya aracı finansal kuruluşların da (eğer gerekli özen yükümlülüğünü ihlal etmişlerse) müteselsil sorumluluk ağına dâhil edilebilmesine olanak tanıyan daha açık düzenlemelere ihtiyaç bulunduğu doktrinde tartışılan konular arasındadır.
Metodolojik Not
Bu yorum, Av. Fethi Güzel tarafından akademik dürüstlük ve bilimsel araştırma ilkeleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Yalnızca doktrin ve yargı kararları çerçevesinde objektif olarak sunulmuştur.
1. Maddenin Sistematiği ve Genel Açıklama
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 552. maddesi, kanunun "Anonim Şirket" başlıklı dördüncü kısmının, "Hukuki Sorumluluk" başlıklı onbirinci bölümünde, "Halktan para toplamak" alt başlığı ile düzenlenmiştir [1]. İlgili hüküm, 26.06.2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanun’un 27. maddesi ile değişikliğe uğrayarak son halini almıştır [1].
TTK m. 552 hükmünün ratio legis’i (konuluş amacı), sermaye piyasası hukukunun katı ve şeffaf kurallarını dolanarak, halkın tasarruflarının denetimsiz, güvencesiz ve yasadışı yollarla toplanmasını engellemektir. Ülkemizin iktisadi tarihinde özellikle 1990'lı yılların sonu ve 2000'li yılların başında "İslami holdingler" veya "çok ortaklı şirketler" olarak bilinen yapıların, SPK mevzuatının dışına çıkarak yüksek kâr payı vaadiyle on binlerce vatandaştan para toplaması ve bu durumun devasa mağduriyetler yaratması, yasa koyucuyu bu konuda son derece emredici ve sert bir yasak getirmeye itmiştir.
Madde, anonim şirketlerin kuruluş ve sermaye artırımı süreçlerinde kamu güvenliğini tesis etmeyi, küçük yatırımcıyı korumayı ve şirketler hukukunun kurumsal yapısının kötüye kullanılmasını önlemeyi amaçlamaktadır. Hüküm, ticaret hukuku ile sermaye piyasası hukuku arasındaki ince çizgiyi çizerek, halka arz ve halktan para toplama yetkisini münhasıran Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) denetimine ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SerPK) normlarına tabi kılmıştır [1, 2].
2. Maddedeki Kavramların Analizi
TTK m. 552 hükmü, içerdiği hukuki terimler ve şartlar itibarıyla parçalara ayrılarak derinlemesine incelenmelidir.
2.1. "Sermaye Piyasası Kanunu Hükümleri Saklı Kalmak Kaydıyla" İbaresi
Madde metni mutlak bir yasak getirmemekte, meşru ve hukuka uygun para toplama yöntemi olan "halka arz" müessesesini istisna tutmaktadır [1]. Türk hukukunda bir şirketin halktan para toplayabilmesinin tek hukuki yolu, 6362 sayılı SerPK hükümlerine riayet edilmesidir. SerPK m. 3/(f) uyarınca halka arz; "sermaye piyasası araçlarının satın alınması için her türlü yoldan yapılan genel bir çağrıyı ve bu çağrı devamında gerçekleştirilen satışı" ifade etmektedir [3]. Doktrinde Reha Poroy ve Ünal Tekinalp gibi otoritelerin de ısrarla vurguladığı üzere, modern şirketler hukukunda yapay konumda olan bir halka açılma süreci kabul edilemez; tasarruf sahibinin korunması ancak SPK'nın kamuyu aydınlatma (izahname) ve şeffaflık ilkelerine tam uyum ile mümkündür [4]. SerPK kapsamında izahname onaylatmadan, SPK denetiminden geçmeden yapılan her türlü para toplama faaliyeti TTK m. 552 yasağının ihlali anlamına gelir.
2.2. "Şirket Kurmak veya Sermaye Artırmak Amacıyla yahut Vaadiyle" Unsuru
Yasağın maddi unsuru, paranın hangi hukuki kılıf altında istendiğidir. Failin, "yeni bir şirket kuruyoruz, sizi de kurucu ortak yapacağız" ya da "mevcut şirketimizin sermayesini artırıyoruz, size yüksek kâr payı getirecek hisseler vereceğiz" şeklindeki beyanları bu kapsamdadır [1]. Burada teknik anlamda geçerli bir "pay taahhüdü" ilişkisinin kurulup kurulmaması veya şirketin gerçekten kurulup kurulmaması suçun ve hukuki sorumluluğun doğması açısından önem taşımaz. "Vaat" kelimesinin kanunda açıkça yer alması, salt aldatmaya yönelik beyanların dahi bu madde kapsamında yasak fiil olarak değerlendirileceğini göstermektedir.
2.3. "Halka Her Türlü Yoldan Çağrıda Bulunularak" Kriteri
Doktrinde Sabih Arkan ve Mehmet Bahtiyar’ın da eserlerinde isabetle işaret ettiği üzere, "halk" kavramı, birbirini önceden tanımayan, aralarında önceden organik bir bağ veya ticari ilişki bulunmayan, sayısının tam olarak tespiti zor olan (gayri muayyen) yatırımcı kitlesini ifade eder [5, 6]. "Her türlü yol" ifadesi ise kanun koyucunun çağrı araçlarının kapsamını son derece geniş tuttuğunun kanıtıdır [7]. Gazete ilanı, televizyon reklamı, radyo duyurusu, internet siteleri, sosyal medya platformları üzerinden yapılan duyurular, toplantı salonlarında veya otellerde düzenlenen tanıtım organizasyonları, el ilanları ve hatta cami çıkışlarında veya dernek toplantılarında elden ele yayılan sözlü çağrılar dahi TTK m. 552 anlamında "her türlü yoldan çağrı" kabul edilir [5, 7].
3. Sistematik İlişkiler
Bu maddenin Türk Hukuk sistemindeki diğer emredici normlarla olan sistematik bağlantısı şu şekildedir:
4. Uygulama: Yargıtay İçtihadı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve 11. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları incelendiğinde, TTK m. 552 (ve mülga 6762 sayılı Kanun dönemindeki muadili düzenlemeler) kapsamında açılan davalarda genellikle "Tüzel Kişilik Perdesinin Aralanması" teorisi ile haksız fiil ve sebepsiz zenginleşme hükümlerinin bir arada uygulandığı görülmektedir.
Yargıtay kararlarına yansıyan uyuşmazlıklarda; holdinglerin yüksek kâr payı vaadiyle, geçerli bir hisse senedi veya SPK onaylı belge vermeksizin, basit "ortaklık durum belgesi" veya "tahsilat makbuzu" ile para toplaması mutlak bir hukuka aykırılık olarak nitelendirilmiştir. Yargıtay, SPK'dan izin alınmaksızın halka çağrı yoluyla para toplanması hallerinde, kurulan sözde ortaklık ilişkisinin başından itibaren geçersiz (batıl) olduğuna hükmetmekte; toplanan paraların TBK m. 77 vd. gereğince sebepsiz zenginleşme ve TTK'daki haksız fiil sorumluluğu kuralları çerçevesinde bizzat işlemi yapan yönetim kurulu üyeleri ile holding tüzel kişiliğinden müteselsilen tahsiline karar vermektedir.
5. Pratik Örnek Olaylar
Olay 1 (Kuruluş Aşamasında İzinsiz Para Toplama): Bir grup girişimci, kurmayı planladıkları "Gelecek Enerji A.Ş." isimli bir güneş enerjisi şirketi için sermaye bulmak amacıyla, çeşitli illerde otel salonları kiralayarak tanıtım toplantıları düzenlemiş ve sosyal medya üzerinden "Yatırım yapan herkese şirketin kuruluşunda %1 oranında kurucu pay senedi vereceğiz" diyerek binlerce kişiden banka havalesi yoluyla 50'şer bin TL toplamıştır. Söz konusu faaliyet için SPK'dan herhangi bir izin alınmamış ve izahname yayımlanmamıştır. Hukuki Analiz: Bu eylem, doğrudan TTK m. 552 hükmünün ihlalidir. Herhangi bir izahname veya SPK onayı olmaksızın "şirket kurmak amacıyla ve vaadiyle" "halktan" "her türlü yoldan (toplantı ve sosyal medya)" para toplanmıştır. Failler hakkında TTK m. 562/11 uyarınca altı aydan iki yıla kadar hapis cezası istemiyle asliye ceza mahkemesinde kamu davası açılması gerekir [8, 9]. Parayı veren mağdurlar, verdikleri meblağın iadesi için hukuki sorumluluk kuralları ve sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak asliye ticaret mahkemesinde alacak davası ikame edebilirler.
Olay 2 (Sermaye Artırımı Kılıfıyla İzinsiz Para Toplama): Halka kapalı bir aile şirketi olan "Mega İnşaat A.Ş.", büyük bir ihaleyi finanse etmek amacıyla nakde sıkışır. Şirket yönetim kurulu başkanı, yerel gazetelere "Büyük sermaye artırımımıza katılın, yıl sonunda %40 net kâr payı garantisiyle şirketimize ortak olun" şeklinde tam sayfa ilanlar vererek halkın şirket hesaplarına para yatırmasını talep eder. Hukuki Analiz: Şirketin halka açık olmaması ve SPK prosedürlerinin (kayda alınma, izahname onayı) işletilmemesi nedeniyle, TTK m. 552'de yer alan "şirketin sermayesini artırmak amacıyla yahut vaadiyle" yasağı ihlal edilmiştir [1]. Yönetim kurulu üyeleri hukuki ve cezai olarak sorumludur. Alınan yönetim kurulu kararları, emredici kanun hükümlerine (TTK m. 552) aykırı olduğundan TTK m. 391 kapsamında butlanla maluldür. Ayrıca mağdurların açacağı tazminat davalarında yönetim kurulu başkanı ve bu karara katılan üyeler TTK m. 553 uyarınca şirkete ve alacaklılara karşı şahsi malvarlıklarıyla müteselsilen sorumlu tutulurlar [12].
6. Pratik Uygulama Notları
7. Eleştirel Değerlendirme
Doktrinde, TTK m. 552 ile getirilen yasağın son derece yerinde olduğu kabul edilmekle birlikte, müeyyidesi olan TTK m. 562/11 hükmündeki hapis cezasının "altı aydan iki yıla kadar" şeklinde belirlenmesi eleştirilmektedir [8, 9]. Sermaye Piyasası Kanunu’nda yer alan izinsiz sermaye piyasası faaliyetine ilişkin suçların cezaları daha ağır iken, on binlerce kişinin mağduriyetine sebebiyet verebilecek nitelikteki TTK m. 552 ihlalinin iki yıla kadar hapisle cezalandırılması, Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri uyarınca Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasına (HAGB) elverişli bir zemin yaratmakta, bu durum da fiilin caydırıcılığını önemli ölçüde zedelemektedir.
Ayrıca, 6102 sayılı TTK'nın hazırlık komisyonunda yer alan ve kanunun mimarlarından olan Prof. Dr. Ünal Tekinalp ve Prof. Dr. Reha Poroy’un sermayenin korunması [15] ve güven ilkesine atfettikleri yüksek önem dikkate alındığında, izinsiz para toplama eylemlerinde sadece parayı bizzat toplayanların değil, bu eylemlere aracılık eden veya aracı finansal kuruluşların da (eğer gerekli özen yükümlülüğünü ihlal etmişlerse) müteselsil sorumluluk ağına dâhil edilebilmesine olanak tanıyan daha açık düzenlemelere ihtiyaç bulunduğu doktrinde tartışılan konular arasındadır.
Metodolojik Not
Bu yorum, Av. Fethi Güzel tarafından akademik dürüstlük ve bilimsel araştırma ilkeleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Yalnızca doktrin ve yargı kararları çerçevesinde objektif olarak sunulmuştur.