1. Maddenin Sistematiği ve Genel Açıklama
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) "Hizmet Sözleşmeleri" başlıklı Altıncı Bölümü’nün, İkinci Ayırımı kapsamında (m. 448 vd.) düzenlenen "Pazarlamacılık Sözleşmesi", hukuki niteliği itibarıyla işçi ile işveren arasındaki bağımlılık ilişkisine dayanan özel bir hizmet sözleşmesi türüdür [1-3]. TBK m. 460, bu ayırımın "Sona ermesi" üst başlığı altında "Özel sonuçlar" kenar başlığıyla düzenlenmiş olup, pazarlamacılık sözleşmesinin sona ermesinin ardından taraflar arasındaki tasfiye sürecini, özellikle pazarlamacının (işçinin) ücrete hak kazanma anını ve iade yükümlülüklerini disiplin altına almaktadır [4, 5].
Türk hukukunda bağımlı tacir yardımcılarının (ticari temsilci, ticari vekil, pazarlamacı) statüsü ve sözleşmesel sınırları belirlenirken, ayrı bir ticaret kanunu bulunmayan İsviçre Hukukunun (İsviçre Borçlar Kanunu - OR) sistematik yapısı esas alınmıştır [3]. Nitekim İsvBK’nın (OR) "Der Handelsreisendenvertrag" başlıklı 347 ilâ 350a maddelerinde [6, 7] düzenlenen pazarlamacılık kurumu, TBK’da hizmet sözleşmesinin alt bir bendi olarak yasal zemine kavuşturulmuştur. TBK m. 460 hükmü, sözleşme ilişkisi sona erse dahi, pazarlamacının fiili emeğinin bir sonucu olarak ortaya çıkan ve işverenin malvarlığına dâhil olan ekonomik değerlerin (siparişlerin) karşılıksız kalmamasını, diğer bir deyişle işverenin sebepsiz zenginleşmesinin önlenmesini ve "ahde vefa" ile "emeğin korunması" ilkelerinin tesisini amaçlamaktadır.
2. Maddedeki Kavramların Analizi
2.1. Komisyon Hakkının Kazanılması ve Korunması (m. 460/1)
Pazarlamacılık sözleşmesinin temel unsurlarından biri, pazarlamacının işletme dışında işveren hesabına işlemlere aracılık etmesi veya bu işlemleri bizzat yapması ve bunun karşılığında işverenin ücret ödeme borcudur (TBK m. 448) [7, 8]. TBK m. 460/1 uyarınca, sözleşme sona erdiğinde pazarlamacının;
- Bizzat yaptığı işlemler,
- Yapılmasına aracılık ettiği işlemler,
- Sözleşmenin sona ermesine kadar işverene iletilen siparişler,
bakımından komisyon hakkı doğar [4, 5].
Burada kanun koyucu, işverenin kabul (icap) veya ifa (teslim/ödeme) anını dikkate almaksızın, salt siparişin sözleşme süresi içinde işverene iletilmiş olmasını komisyona hak kazanmak için yeterli görmüştür. Bu husus, pazarlamacının emek sömürüsüne maruz kalmasını engeller. İşveren, "siparişi sözleşme bittikten sonra onayladım" veya "malı sözleşme bittikten sonra teslim ettim" diyerek komisyon ödemekten kaçınamaz.
2.2. Pazarlamacının İade Yükümlülüğü (m. 460/2)
Hizmet sözleşmesinin genel fesih sonuçları arasında yer alan iade borcu (TBK m. 443) [9, 10], TBK m. 460/2 ile pazarlamacılık kurumu için özelleştirilmiştir. Sözleşmenin sona ermesi hâlinde pazarlamacı; örnek ve modelleri, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtları ve diğer tüm ticari/hukuki belgeleri işverene iade etmek zorundadır [5]. Zira pazarlamacı, işveren ile rekabet etmeme ve sadakat borcu altında olup (TBK m. 396) [11, 12], bu materyallerin mülkiyeti ve fikri/sınai hakkı işverene aittir. Müşteri çevresine ilişkin bilgilerin (portföyün) ve tarifelerin pazarlamacıda kalması, işletmenin ticari sırlarının ve rekabet gücünün zedelenmesine yol açar [11].
2.3. Hapis Hakkının Sınırları ve Saklı Tutulması (m. 460/2 Cümle 2)
Maddenin ikinci fıkrasının son cümlesinde "Ancak, pazarlamacının hapis hakkı saklıdır" denilmektedir [5]. Ancak bu hapis hakkı, mutlak ve sınırsız değildir. Sistematiği tamamlayan TBK m. 458/2 bendi, hapis hakkının kapsamını kesin olarak daraltmıştır. Buna göre; pazarlamacı, araç ve taşıma belgelerini, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtlar ile diğer belgeleri alıkoyamaz [13]. Dolayısıyla TBK m. 460'da saklı tutulan hapis hakkı, ancak ve ancak m. 458'de yasaklanmayan kıymetler (örneğin tahsil yetkisine dayanarak müşterilerden alınmış olan ve henüz işverene intikal ettirilmeyen tahsilat tutarları veya eşyalar) üzerinde kullanılabilecektir [13].
3. Sistematik İlişkiler
- TBK m. 443 (Genel İade Yükümlülüğü): Hizmet sözleşmelerinde tarafların iş süresince aldıkları şeyleri geri verme yükümlülüğünün genel dayanağıdır [9, 10]. TBK m. 460/2, m. 443'ün pazarlamacılık tipine uyarlanmış, lex specialis (özel hüküm) niteliğindeki yansımasıdır.
- TBK m. 458 (Hapis Hakkı): Pazarlamacının hapis hakkının yasal sınırlarını belirler. TBK m. 460'taki hapis hakkı göndermesi, m. 458/2'deki yasaklayıcı hükümlerle birlikte (daraltıcı biçimde) yorumlanmak zorundadır [13].
- TBK m. 396 (Sadakat ve Özen Borcu): Müşteri listelerinin ve fiyat tarifelerinin sözleşme sonunda iadesi zorunluluğu, işçinin sadakat ve sır saklama borcunun [11, 14] sözleşme sonrasına uzanan doğal bir türevidir.
- TBK m. 547 vd. (Ticari Temsilciler ve Vekiller): Pazarlamacı (TBK m. 448), işletme dışında faaliyet gösteren bağımlı bir tacir yardımcısıdır [15]. Her ne kadar faaliyetleri ticari temsilciye veya ticari vekile [3] benzese de pazarlamacılık, işçi-işveren ilişkisi (hizmet sözleşmesi) temelinde ele alınır [1, 2].
4. Uygulama: Yargıtay İçtihadı
Yargıtay kararlarında, pazarlamacılık sözleşmesinin özünde bir iş (hizmet) sözleşmesi olduğu, bu nedenle tacir olan işveren ile pazarlamacı arasındaki hukuki bağın 4857 sayılı İş Kanunu ile birlikte TBK’nın ilgili hükümleri çerçevesinde değerlendirildiği istikrarla vurgulanmaktadır [1, 2].
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve ilgili Dairelerinin yerleşik içtihatlarına göre; pazarlamacının ücrete veya komisyona hak kazanabilmesi için siparişin alınması safhasında illiyet bağının bulunması şarttır. İşverenin, sözleşmeyi haksız yere veya komisyon ödemekten kaçınmak maksadıyla sona erdirmesi hâlinde dahi, pazarlamacının sözleşme feshedilmeden önce işverene ulaştırdığı her türlü sipariş için komisyon alacağı muaccel olur. Bu alacak bir "işçi alacağı" mahiyetindedir. Ayrıca, Yargıtay uygulamasında pazarlamacının hapis hakkını kullanırken, müşteri kayıtlarını ve ticari belgeleri alıkoyması hakkın kötüye kullanılması ve sadakat borcuna aykırılık olarak değerlendirilmekte, m. 458/2'nin emredici niteliğine vurgu yapılmaktadır.
5. Pratik Örnek Olaylar
Olay 1 (Siparişlerin İfası ve Komisyon Hakkı):
Bir tıbbi cihaz üreticisi olan X A.Ş. bünyesinde bölgesel pazarlamacı olarak çalışan Y, sözleşmesinin karşılıklı anlaşılarak feshedilmesinden üç gün önce, A, B ve C hastaneleri ile toplam 5 Milyon TL tutarında sipariş işlemi gerçekleştirip bu evrakları X A.Ş.'ye iletmiştir. X A.Ş., siparişlerin onayını ve mal teslimatlarını sözleşmenin feshi tarihinden iki hafta sonra gerçekleştirmiş ve Y'ye "Siparişlerin teslimi ve bedellerinin tahsili senin sözleşmen bittikten sonra gerçekleşti, bu yüzden komisyon ödemeyeceğiz" beyanında bulunmuştur.
Hukuki analiz: TBK m. 460/1 uyarınca, kabul ve ifa/yerine getirme zamanına bakılmaksızın, sözleşmenin sona ermesine kadar işverene iletilen bütün siparişler için komisyon ödenmesi emredici niteliktedir [4, 5]. X A.Ş.'nin teslimat ve tahsilatı sonradan yapması, Y'nin doğmuş olan komisyon alacağını ortadan kaldırmaz. İşveren söz konusu komisyonu ödemekle yükümlüdür.
Olay 2 (İade Yükümlülüğü ve Hapis Hakkı):
Pazarlamacı Z, sözleşmesi sona erdiğinde içeride birikmiş 100.000 TL komisyon alacağı olduğunu belirterek, işveren W firmasının kendisine sağladığı şirkete ait tahsilat makbuzlarını, müşteri veritabanı kayıtlarını ve fiyat kataloglarını iade etmeyi reddetmiş, bu belgeler üzerinde hapis hakkını kullandığını noter ihtarıyla bildirmiştir.
Hukuki analiz: TBK m. 460/2'ye göre sözleşme sona erdiğinde pazarlamacının bu belgeleri işverene geri verme borcu bulunmaktadır [5]. Her ne kadar aynı fıkra "pazarlamacının hapis hakkı saklıdır" dese de, sistematik yorum gereği TBK m. 458/2 hükmü açıkça devreye girer. Bu hüküm gereğince pazarlamacı "araç ve taşıma belgelerini, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtlar ile diğer belgeleri alıkoyamaz" [13]. Dolayısıyla Z'nin hapis hakkı iddiası hukuka aykırıdır; söz konusu ticari evrakları ve müşteri kayıtlarını derhâl işverene iade etmek zorundadır.
6. Pratik Uygulama Notları
- İspat yükü: Sözleşmenin sona ermesine kadar siparişlerin işverene bizzat iletildiğinin veya aracılık edildiğinin (e-posta, şirket içi yazışma, faks vb. kayıtlarla) ispat yükü, komisyon talep eden pazarlamacıya (işçiye) aittir (TMK m. 6 uyarınca iddia eden ispatla yükümlüdür). İşverenin bu siparişleri yerine getirdiğinin ispatı ise kural olarak işverenin defterlerinde yapılacak bilirkişi incelemesi ile ortaya konur.
- Zamanaşımı / Süreler: Pazarlamacının komisyon (ücret) alacağı, TBK m. 147 ve İş Kanunu gereğince bir işçi alacağı niteliğinde olduğundan, beş yıllık zamanaşımı süresine tabidir.
- Görevli/yetkili mahkeme: Pazarlamacı ile işveren (tacir) arasındaki ilişki bir hizmet sözleşmesi olduğundan, işçi-işveren statüsü geçerlidir [1, 2]. Bu nedenle, TBK m. 460'a dayanan alacak ve iade davalarında görevli mahkeme İş Mahkemeleridir.
- Yaygın uygulama hataları: İşverenlerin, "satış tahsilatı gerçekleşmediği" veya "faturanın sözleşme bittikten sonra kesildiği" gerekçesiyle pazarlamacının komisyonunu reddetmesi son derece yaygın ve TBK m. 460/1 lafzına doğrudan aykırı bir hukuki hatadır. Diğer taraftan, pazarlamacıların işverene ait araç ve portföy listeleri üzerinde hapis hakkı uygulamaya çalışmaları da yasaya (TBK m. 458/2) aykırı sonuçlar doğurmaktadır [13].
7. Eleştirel Değerlendirme
Doktrinde haklı olarak eleştirildiği üzere, pazarlamacılık kurumunun Türk hukuk sisteminde TBK bünyesinde (hizmet sözleşmesinin bir alt türü olarak) düzenlenmesi kavramsal ve dogmatik bazı gerilimlere yol açmıştır [1, 2]. Zira pazarlamacı her ne kadar işçi sayılsa da, kazancının (komisyonunun) ticari işlerden doğması, hapis hakkı gibi ayni güvence mekanizmaları kullanabilmesi (TBK m. 458, 460) onu klasik "işçi" modelinden uzaklaştırmaktadır.
Özellikle TBK m. 460/2 metninin sonunda yer alan "Ancak, pazarlamacının hapis hakkı saklıdır" cümlesi [5], hemen aynı bölümdeki m. 458/2'nin "Pazarlamacı, araç ve taşıma belgelerini, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtlar ile diğer belgeleri alıkoyamaz" [13] şeklindeki emredici yasağı ile ilk bakışta çelişkili veya anlamsız görünmektedir. Zira m. 460 esasen bu belgelerin iadesini düzenlemekte, ardından hapis hakkını saklı tutmaktadır. Doktrindeki isabetli açıklamalara göre kanun koyucu bu düzenlemede, pazarlamacının bu belgeler haricindeki (örneğin tahsil edilmiş olup işverene ait olan paralar vb.) değerler üzerindeki hapis hakkını ifade etmek istemiştir. Hükmün lafzının, gereksiz uyuşmazlıklara sebebiyet vermemek adına, İsviçre Borçlar Kanunu öğretisi (Guhl/Schnyder/Koller) ışığında daha net bir çerçeveye oturtularak yeniden kaleme alınması, hukuk güvenliğine katkı sağlayacaktır.
Metodolojik Not
Bu yorum, Av. Fethi Güzel tarafından akademik dürüstlük ve bilimsel araştırma ilkeleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Yalnızca doktrin ve yargı kararları çerçevesinde objektif olarak sunulmuştur.
1. Maddenin Sistematiği ve Genel Açıklama
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) "Hizmet Sözleşmeleri" başlıklı Altıncı Bölümü’nün, İkinci Ayırımı kapsamında (m. 448 vd.) düzenlenen "Pazarlamacılık Sözleşmesi", hukuki niteliği itibarıyla işçi ile işveren arasındaki bağımlılık ilişkisine dayanan özel bir hizmet sözleşmesi türüdür [1-3]. TBK m. 460, bu ayırımın "Sona ermesi" üst başlığı altında "Özel sonuçlar" kenar başlığıyla düzenlenmiş olup, pazarlamacılık sözleşmesinin sona ermesinin ardından taraflar arasındaki tasfiye sürecini, özellikle pazarlamacının (işçinin) ücrete hak kazanma anını ve iade yükümlülüklerini disiplin altına almaktadır [4, 5].
Türk hukukunda bağımlı tacir yardımcılarının (ticari temsilci, ticari vekil, pazarlamacı) statüsü ve sözleşmesel sınırları belirlenirken, ayrı bir ticaret kanunu bulunmayan İsviçre Hukukunun (İsviçre Borçlar Kanunu - OR) sistematik yapısı esas alınmıştır [3]. Nitekim İsvBK’nın (OR) "Der Handelsreisendenvertrag" başlıklı 347 ilâ 350a maddelerinde [6, 7] düzenlenen pazarlamacılık kurumu, TBK’da hizmet sözleşmesinin alt bir bendi olarak yasal zemine kavuşturulmuştur. TBK m. 460 hükmü, sözleşme ilişkisi sona erse dahi, pazarlamacının fiili emeğinin bir sonucu olarak ortaya çıkan ve işverenin malvarlığına dâhil olan ekonomik değerlerin (siparişlerin) karşılıksız kalmamasını, diğer bir deyişle işverenin sebepsiz zenginleşmesinin önlenmesini ve "ahde vefa" ile "emeğin korunması" ilkelerinin tesisini amaçlamaktadır.
2. Maddedeki Kavramların Analizi
2.1. Komisyon Hakkının Kazanılması ve Korunması (m. 460/1)
Pazarlamacılık sözleşmesinin temel unsurlarından biri, pazarlamacının işletme dışında işveren hesabına işlemlere aracılık etmesi veya bu işlemleri bizzat yapması ve bunun karşılığında işverenin ücret ödeme borcudur (TBK m. 448) [7, 8]. TBK m. 460/1 uyarınca, sözleşme sona erdiğinde pazarlamacının;
Burada kanun koyucu, işverenin kabul (icap) veya ifa (teslim/ödeme) anını dikkate almaksızın, salt siparişin sözleşme süresi içinde işverene iletilmiş olmasını komisyona hak kazanmak için yeterli görmüştür. Bu husus, pazarlamacının emek sömürüsüne maruz kalmasını engeller. İşveren, "siparişi sözleşme bittikten sonra onayladım" veya "malı sözleşme bittikten sonra teslim ettim" diyerek komisyon ödemekten kaçınamaz.
2.2. Pazarlamacının İade Yükümlülüğü (m. 460/2)
Hizmet sözleşmesinin genel fesih sonuçları arasında yer alan iade borcu (TBK m. 443) [9, 10], TBK m. 460/2 ile pazarlamacılık kurumu için özelleştirilmiştir. Sözleşmenin sona ermesi hâlinde pazarlamacı; örnek ve modelleri, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtları ve diğer tüm ticari/hukuki belgeleri işverene iade etmek zorundadır [5]. Zira pazarlamacı, işveren ile rekabet etmeme ve sadakat borcu altında olup (TBK m. 396) [11, 12], bu materyallerin mülkiyeti ve fikri/sınai hakkı işverene aittir. Müşteri çevresine ilişkin bilgilerin (portföyün) ve tarifelerin pazarlamacıda kalması, işletmenin ticari sırlarının ve rekabet gücünün zedelenmesine yol açar [11].
2.3. Hapis Hakkının Sınırları ve Saklı Tutulması (m. 460/2 Cümle 2)
Maddenin ikinci fıkrasının son cümlesinde "Ancak, pazarlamacının hapis hakkı saklıdır" denilmektedir [5]. Ancak bu hapis hakkı, mutlak ve sınırsız değildir. Sistematiği tamamlayan TBK m. 458/2 bendi, hapis hakkının kapsamını kesin olarak daraltmıştır. Buna göre; pazarlamacı, araç ve taşıma belgelerini, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtlar ile diğer belgeleri alıkoyamaz [13]. Dolayısıyla TBK m. 460'da saklı tutulan hapis hakkı, ancak ve ancak m. 458'de yasaklanmayan kıymetler (örneğin tahsil yetkisine dayanarak müşterilerden alınmış olan ve henüz işverene intikal ettirilmeyen tahsilat tutarları veya eşyalar) üzerinde kullanılabilecektir [13].
3. Sistematik İlişkiler
4. Uygulama: Yargıtay İçtihadı
Yargıtay kararlarında, pazarlamacılık sözleşmesinin özünde bir iş (hizmet) sözleşmesi olduğu, bu nedenle tacir olan işveren ile pazarlamacı arasındaki hukuki bağın 4857 sayılı İş Kanunu ile birlikte TBK’nın ilgili hükümleri çerçevesinde değerlendirildiği istikrarla vurgulanmaktadır [1, 2].
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve ilgili Dairelerinin yerleşik içtihatlarına göre; pazarlamacının ücrete veya komisyona hak kazanabilmesi için siparişin alınması safhasında illiyet bağının bulunması şarttır. İşverenin, sözleşmeyi haksız yere veya komisyon ödemekten kaçınmak maksadıyla sona erdirmesi hâlinde dahi, pazarlamacının sözleşme feshedilmeden önce işverene ulaştırdığı her türlü sipariş için komisyon alacağı muaccel olur. Bu alacak bir "işçi alacağı" mahiyetindedir. Ayrıca, Yargıtay uygulamasında pazarlamacının hapis hakkını kullanırken, müşteri kayıtlarını ve ticari belgeleri alıkoyması hakkın kötüye kullanılması ve sadakat borcuna aykırılık olarak değerlendirilmekte, m. 458/2'nin emredici niteliğine vurgu yapılmaktadır.
5. Pratik Örnek Olaylar
Olay 1 (Siparişlerin İfası ve Komisyon Hakkı): Bir tıbbi cihaz üreticisi olan X A.Ş. bünyesinde bölgesel pazarlamacı olarak çalışan Y, sözleşmesinin karşılıklı anlaşılarak feshedilmesinden üç gün önce, A, B ve C hastaneleri ile toplam 5 Milyon TL tutarında sipariş işlemi gerçekleştirip bu evrakları X A.Ş.'ye iletmiştir. X A.Ş., siparişlerin onayını ve mal teslimatlarını sözleşmenin feshi tarihinden iki hafta sonra gerçekleştirmiş ve Y'ye "Siparişlerin teslimi ve bedellerinin tahsili senin sözleşmen bittikten sonra gerçekleşti, bu yüzden komisyon ödemeyeceğiz" beyanında bulunmuştur. Hukuki analiz: TBK m. 460/1 uyarınca, kabul ve ifa/yerine getirme zamanına bakılmaksızın, sözleşmenin sona ermesine kadar işverene iletilen bütün siparişler için komisyon ödenmesi emredici niteliktedir [4, 5]. X A.Ş.'nin teslimat ve tahsilatı sonradan yapması, Y'nin doğmuş olan komisyon alacağını ortadan kaldırmaz. İşveren söz konusu komisyonu ödemekle yükümlüdür.
Olay 2 (İade Yükümlülüğü ve Hapis Hakkı): Pazarlamacı Z, sözleşmesi sona erdiğinde içeride birikmiş 100.000 TL komisyon alacağı olduğunu belirterek, işveren W firmasının kendisine sağladığı şirkete ait tahsilat makbuzlarını, müşteri veritabanı kayıtlarını ve fiyat kataloglarını iade etmeyi reddetmiş, bu belgeler üzerinde hapis hakkını kullandığını noter ihtarıyla bildirmiştir. Hukuki analiz: TBK m. 460/2'ye göre sözleşme sona erdiğinde pazarlamacının bu belgeleri işverene geri verme borcu bulunmaktadır [5]. Her ne kadar aynı fıkra "pazarlamacının hapis hakkı saklıdır" dese de, sistematik yorum gereği TBK m. 458/2 hükmü açıkça devreye girer. Bu hüküm gereğince pazarlamacı "araç ve taşıma belgelerini, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtlar ile diğer belgeleri alıkoyamaz" [13]. Dolayısıyla Z'nin hapis hakkı iddiası hukuka aykırıdır; söz konusu ticari evrakları ve müşteri kayıtlarını derhâl işverene iade etmek zorundadır.
6. Pratik Uygulama Notları
7. Eleştirel Değerlendirme
Doktrinde haklı olarak eleştirildiği üzere, pazarlamacılık kurumunun Türk hukuk sisteminde TBK bünyesinde (hizmet sözleşmesinin bir alt türü olarak) düzenlenmesi kavramsal ve dogmatik bazı gerilimlere yol açmıştır [1, 2]. Zira pazarlamacı her ne kadar işçi sayılsa da, kazancının (komisyonunun) ticari işlerden doğması, hapis hakkı gibi ayni güvence mekanizmaları kullanabilmesi (TBK m. 458, 460) onu klasik "işçi" modelinden uzaklaştırmaktadır.
Özellikle TBK m. 460/2 metninin sonunda yer alan "Ancak, pazarlamacının hapis hakkı saklıdır" cümlesi [5], hemen aynı bölümdeki m. 458/2'nin "Pazarlamacı, araç ve taşıma belgelerini, fiyat tarifelerini, müşterilerle ilgili kayıtlar ile diğer belgeleri alıkoyamaz" [13] şeklindeki emredici yasağı ile ilk bakışta çelişkili veya anlamsız görünmektedir. Zira m. 460 esasen bu belgelerin iadesini düzenlemekte, ardından hapis hakkını saklı tutmaktadır. Doktrindeki isabetli açıklamalara göre kanun koyucu bu düzenlemede, pazarlamacının bu belgeler haricindeki (örneğin tahsil edilmiş olup işverene ait olan paralar vb.) değerler üzerindeki hapis hakkını ifade etmek istemiştir. Hükmün lafzının, gereksiz uyuşmazlıklara sebebiyet vermemek adına, İsviçre Borçlar Kanunu öğretisi (Guhl/Schnyder/Koller) ışığında daha net bir çerçeveye oturtularak yeniden kaleme alınması, hukuk güvenliğine katkı sağlayacaktır.
Metodolojik Not
Bu yorum, Av. Fethi Güzel tarafından akademik dürüstlük ve bilimsel araştırma ilkeleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Yalnızca doktrin ve yargı kararları çerçevesinde objektif olarak sunulmuştur.