1. Maddenin Sistematiği ve Genel Açıklama
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 266. maddesi, Özel Borç İlişkileri kısmında, "Kısmi Ödemeli Satışlar" ayrımı altında düzenlenen "Ön Ödemeli Taksitle Satış" sözleşmelerinin spesifik bir kuralını teşkil etmektedir. Ön ödemeli taksitle satış, alıcının taşınır bir malın satış bedelini önceden kısım kısım ödemeyi, satıcının da bedelin tamamen ödenmesinden sonra satılanı alıcıya devretmeyi üstlendikleri, olağan taksitle satışın tam aksine işleyen bir sözleşme türüdür [1, 2].
TBK m. 266 hükmü, ön ödemeli taksitle satış sözleşmesinde alıcının en temel ifa beklentisi olan "malın devrini isteme hakkını" (zilyetlik ve mülkiyetin nakli talebini) ve bu hakkın kullanılabilmesinin maddi koşullarını düzenlemektedir. Klasik satış sözleşmesinde TBK m. 207 uyarınca teslim ve ödeme kural olarak eş zamanlı ifa edilirken [3], ön ödemeli taksitle satışta alıcı önceden ifada bulunma külfeti altına girmekte; satıcının edimi ise bedelin tamamen veya kanunda belirtilen belirli bir oranının ödenmesi anına ertelenmektedir. Madde, alıcının malın tamamının devrini talep edebileceği anı netleştirdiği gibi, birden fazla eşya satımında "kısmi devir" talebinin sınırlarını ve satıcıyı koruyucu "güvence (teminat)" mekanizmasını da ihtiva etmektedir [4-6].
2. Maddedeki Kavramların Analizi
2.1. Satış Bedelinin Tamamen Ödenmesi ve İfa Talebi
Maddenin birinci fıkrası, ön ödemeli taksitle satışın doğasına uygun olarak, alıcının malın devrini (zilyetliğin ve mülkiyetin naklini) her zaman isteyebilmesini "satış bedelinin tamamının ödenmiş olması" şartına bağlamıştır [5]. Alıcı, vade planına sadık kalarak veya erken ödeme yaparak bedelin tamamını itfa ettiği anda, satıcının ifa borcu muaccel hale gelir.
2.2. Tedarik Süresi (Uygun Süre) İstisnası
Birinci fıkranın ikinci cümlesi, satıcının malı bizzat üretmediği veya stokunda bulundurmadığı, başkasından sağlayarak (tedarik ederek) devredeceği ihtimalini düzenler. Bu durumda alıcı, satış bedelinin tamamını ödemiş olsa bile, satıcıya malı tedarik edebilmesi için dürüstlük kuralı (TMK m. 2) çerçevesinde "uygun bir süre" tanımak zorundadır [5]. Bu kural, satıcının temerrüde düşmesini hakkaniyete uygun bir geçiş süresine bağlayarak, ifa imkânsızlığı veya ani temerrüt hallerinden satıcıyı korumaktadır.
2.3. Taksitle Satış Koşullarına Uyulması Gerekliliği
İkinci fıkra, satıcının malı devredebilmesi için taksitle satışa ilişkin şekil ve içerik koşullarına uyulmuş olması gerektiğini amirdir [5]. Bilindiği üzere, TBK m. 253 vd. hükümleri tüketiciyi ve alıcıyı koruyucu emredici nitelikte şekil ve içerik şartları barındırır. Bu atıf, sözleşmenin geçerli bir biçimde kurulmuş ve kanuni asgari şartları taşıyor olması kaydıyla devir borcunun ifa edilebileceğini vurgular.
2.4. Kısmi Devir İstemi ve Asgari Peşinat Şartı
Üçüncü fıkra, alıcının birden çok parça eşya satın alması veya seçimlik bir hakka sahip olması durumunda, bedelin tamamını ödemeden de "kısmi devir" talep edebilmesine olanak tanır. Ancak bu istisnai talep hakkı, TBK m. 256'da düzenlenen "asgari peşinatın" (satış bedelinin en az onda biri) ödenmiş olması şartına tâbidir [4, 5]. Doktrinde de belirtildiği üzere, alıcının satılanın bir kısmının kendisine devrini isteyebilmesi için sözleşmede bu yönde açık bir hüküm bulunmasa dahi kanun bu yetkiyi asgari peşinatın ödenmesi koşuluyla tanımaktadır [4].
2.5. Eşya Topluluğu (Universitas Rerum) İstisnası
Kanun koyucu, kısmi devir talebini "eşya topluluğu" oluşturan mallar bakımından kesin olarak yasaklamıştır [4, 5]. Birbirini tamamlayan, ayrıldıklarında ekonomik değerlerinde veya kullanım amaçlarında köklü bir azalma meydana gelen eşyalar (örneğin; bir antika yemek odası takımı, ansiklopedi serisi) eşya topluluğu sayılır. Eşya topluluğunda hukuki ve ekonomik bütünlük esas olduğundan, parçaların bağımsızlıklarını kaybetmeksizin ortak bir amaca özgülenmesi, bu malların kısım kısım teslimini doğası gereği imkânsız veya satıcı açısından aşırı külfetli kılar [4].
2.6. Yüzde On Güvence (Teminat) Koşulu
Fıkranın son cümlesi, satış bedeli tamamen ödenmeden kısmi devir talep eden alıcıya karşı satıcıyı koruyan bir denge mekanizmasıdır. Alıcı, bedelin tamamını ödemeden malın bir kısmını devralmak istiyorsa, devredilmeyen ve satıcıda kalan "geri kalan kısmın yüzde onunu" satıcıya güvence (teminat) olarak bırakmak zorundadır [4, 6]. Bu oran, satıcının henüz tahsil etmediği bakiye alacağı için, elinde bulundurduğu mallar üzerinde bir nev'i hapis/rehin benzeri teminat hakkı kurmasını sağlar.
3. Sistematik İlişkiler
- TBK m. 256 (Peşinatı Ödeme Borcu): TBK m. 266/3, kısmi devir talebi için "256. maddede öngörülen asgari peşinatı ödedikten sonra" ifadesiyle doğrudan atıf yapmaktadır [4, 5]. TBK m. 256 uyarınca asgari peşinat, peşin satış bedelinin en az onda biridir [7, 8]. Kısmi ifa talebinin ön şartı bu asgari oranın ifasıdır.
- TBK m. 97 (Ödemezlik Def'i): Genel hükümlerde yer alan karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde eş zamanlı ifa kuralı (ödemezlik def'i), ön ödemeli taksitle satışta tersine çevrilmiştir. Ön ödemeli satışta alıcı önceden ifa külfeti altındadır. TBK m. 266, alıcının kendi edimini (veya asgari belirli bir kısmını) ifa ettikten sonra satıcının devir borcunu muaccel hale getiren özel bir normdur.
- TMK m. 762 ve m. 763 (Taşınır Mülkiyetinin Nakli): Satıcının TBK m. 266 kapsamındaki devir borcu, Türk Medeni Kanunu'nun zilyetliğin devri ve mülkiyetin nakli hükümlerine göre gerçekleştirilir. Mülkiyet, zilyetliğin devri (teslim) ile alıcıya geçer [9].
- TBK m. 269 (Cayma Hakkı): Devrin talep edilip edilmemesi, alıcının sözleşmeden cayma hakkı ile yakından ilişkilidir. Zira ödeme süresi bir yıldan uzun olan sözleşmelerde alıcı, "malın devrine kadar" her zaman sözleşmeden cayabilir [10]. Alıcının TBK m. 266 uyarınca malın devrini talep edip devralması, cayma hakkını ortadan kaldıran bir eylemdir.
4. Uygulama: Yargıtay İçtihadı
Ön ödemeli taksitle satış sözleşmeleri, hukuki niteliği itibarıyla dar ve sabit gelirli tüketicilerin bir araya gelerek tasarruf yapması ve sonrasında malı teslim alması amacına hizmet eder. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve ilgili daireleri, satıcının devir borcunu ve alıcının ifa talebini değerlendirirken tüketiciyi koruma ilkesini (in dubio pro consumatore) ön planda tutmaktadır.
Yargıtay kararlarında, satıcının teslim borcundan kaçınabilmesi için sözleşmedeki şartların alıcı aleyhine ağırlaştırılamayacağı vurgulanmaktadır. Özellikle tedarik için satıcıya tanınan "uygun süre" kavramı, yargı kararlarında satıcının tacir olmasından kaynaklı "basiretli tacir gibi davranma" yükümlülüğü (TTK m. 18) ışığında dar yorumlanmaktadır. Satıcı, piyasa koşullarını öngörerek malı tedarik etmeli; keyfi veya olağandışı uzun bekleme süreleri ile alıcının mülkiyete kavuşmasını engellememelidir. Eşya topluluğunun tespiti konusunda ise Yargıtay, tarafların iradesinden ziyade malların objektif niteliğine (bir bütün halinde kullanılmalarının zorunlu olup olmadığına) ve piyasa teamüllerine bakmaktadır.
5. Pratik Örnek Olaylar
Olay 1:
(A), (B) Mobilya A.Ş. ile bir ön ödemeli taksitle satış sözleşmesi akdetmiş ve bir adet özel tasarım ithal koltuk takımının bedelini 12 ayda ödemeyi taahhüt etmiştir. (A), 12. ayın sonunda bedelin tamamını ödemiş ve malın derhal kendisine devrini talep etmiştir. (B) Mobilya A.Ş., malın İtalya'dan sipariş üzerine getirileceğini, bu nedenle teslimatın ancak 3 ay sonra yapılabileceğini bildirmiştir.
Hukuki Analiz: TBK m. 266/1 uyarınca, bedelin tamamı ödendikten sonra alıcı her zaman malın devrini isteyebilir. Ancak satıcı malı başkasından tedarik edecekse, kendisine "uygun bir süre" tanınmalıdır. Somut olayda özel tasarım ithal bir mal söz konusu olduğundan tedarik süresi zorunludur; fakat 3 aylık sürenin "uygun süre" olup olmadığı dürüstlük kuralı (TMK m. 2) çerçevesinde sektörel teamüllere göre mahkemece değerlendirilecektir.
Olay 2:
Bir çeyiz paketi kampanyasından (buzdolabı, çamaşır makinesi, fırın, televizyon ve yatak odası takımı) 50.000 TL bedelle ön ödemeli taksitle satış sözleşmesi yapan (C), peşinat olarak 6.000 TL ödemiştir. Sözleşmenin 3. ayında (C), sadece buzdolabının kendisine derhal devredilmesini, diğer eşyaların ise bedel ödendikçe teslim edilmesini talep etmiştir.
Hukuki Analiz: Somut olayda (C), TBK m. 256'da öngörülen asgari peşinatı (onda bir olan 5.000 TL) ödemiştir. Satılan mallar bağımsız işlevleri olan beyaz eşyalar olup hukuken bir "eşya topluluğu" (universitas rerum) oluşturmazlar. Bu nedenle TBK m. 266/3 uyarınca (C), kısmi devir talebinde bulunabilir. Ancak satıcı (B), satış bedelinin tamamı ödenmediği için, buzdolabını devretmekle birlikte, geri kalan (henüz teslim edilmeyen) eşyaların yüzde onunun kendi nezdinde "güvence" olarak bırakılmasını (varsa bu oranın bloke edilmesini) talep etme hakkına sahiptir [4].
6. Pratik Uygulama Notları
- İspat yükü: Alıcı, devir talebinde bulunabilmesi için bedelin tamamını veya asgari peşinatı ödediğini hukuka uygun delillerle (makbuz, banka dekontu vb.) ispatla mükelleftir. Satıcı ise malın başkasından tedarik edileceğini ve talep edilen sürenin "uygun" olduğunu veya malların bir eşya topluluğu oluşturduğunu ispatlamak zorundadır.
- Zamanaşımı / Süreler: Alıcının malın devrini talep hakkı, asıl alacak niteliğinde olup TBK m. 146 uyarınca on yıllık genel zamanaşımı süresine tabidir. Süre, malın devrinin talep edilebilir (muaccel) hale geldiği tarihte başlar.
- Görevli/yetkili mahkeme: İşlemin bir tarafının tüketici olması halinde, uyuşmazlıkların çözüm yeri Tüketici Mahkemeleridir (TKHK m. 73). Yetkili mahkeme hususunda TBK m. 262 emredicidir; alıcının yerleşim yeri mahkemesinin yetkisinden önceden feragat edilemez ve tahkim sözleşmesi yapılamaz [11, 12].
- Yaygın uygulama hataları: Satıcıların, alıcı bedelin tamamını ödediği halde "stokta yok" gibi gerekçelerle makul süreyi (uygun süreyi) fahiş şekilde aşarak teslimden imtina etmesi; alıcıların ise eşya topluluğu teşkil eden (örneğin çok ciltli bir ansiklopedi serisi) malların kısmen teslimi için satıcıyı ifaya zorlaması uygulamada karşılaşılan tipik hatalardır.
7. Eleştirel Değerlendirme
Türk Borçlar Kanunu m. 266 hükmü, İsviçre Borçlar Kanunu kökenli bir düzenleme olmakla birlikte, Türkiye'deki iktisadi realitelere uyarlanmıştır. Kısmi devir kurumunda öngörülen "%10 güvence bırakma" zorunluluğu, satıcıyı koruyan isabetli bir mekanizma olmakla beraber; uygulamada hesaplamanın "geri kalan kısmın yüzde onu" şeklinde yapılması, enflasyonist ekonomilerde satıcının teminatının erimesi riskini barındırmaktadır [4]. Ayrıca "eşya topluluğu" ibaresi kanunda tanımlanmamış olup, sınırlarının doktrin ve yargı kararlarıyla çizilmesi gerekliliği hukuki öngörülebilirliği zayıflatmaktadır. İleride yapılacak yasal revizyonlarda, "uygun süre" kavramının azami bir üst sınırla tahkim edilmesi ve "güvence" olarak tutulacak bedelin değer kaybına karşı güncellenmesine (örneğin yasal faiz veya enflasyon endekslemesi) ilişkin eklemeler yapılması, madde sistematiğinin gücünü artıracaktır.
Metodolojik Not
Bu yorum, Av. Fethi Güzel tarafından akademik dürüstlük ve bilimsel araştırma ilkeleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Yalnızca doktrin ve yargı kararları çerçevesinde objektif olarak sunulmuştur.
1. Maddenin Sistematiği ve Genel Açıklama
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 266. maddesi, Özel Borç İlişkileri kısmında, "Kısmi Ödemeli Satışlar" ayrımı altında düzenlenen "Ön Ödemeli Taksitle Satış" sözleşmelerinin spesifik bir kuralını teşkil etmektedir. Ön ödemeli taksitle satış, alıcının taşınır bir malın satış bedelini önceden kısım kısım ödemeyi, satıcının da bedelin tamamen ödenmesinden sonra satılanı alıcıya devretmeyi üstlendikleri, olağan taksitle satışın tam aksine işleyen bir sözleşme türüdür [1, 2].
TBK m. 266 hükmü, ön ödemeli taksitle satış sözleşmesinde alıcının en temel ifa beklentisi olan "malın devrini isteme hakkını" (zilyetlik ve mülkiyetin nakli talebini) ve bu hakkın kullanılabilmesinin maddi koşullarını düzenlemektedir. Klasik satış sözleşmesinde TBK m. 207 uyarınca teslim ve ödeme kural olarak eş zamanlı ifa edilirken [3], ön ödemeli taksitle satışta alıcı önceden ifada bulunma külfeti altına girmekte; satıcının edimi ise bedelin tamamen veya kanunda belirtilen belirli bir oranının ödenmesi anına ertelenmektedir. Madde, alıcının malın tamamının devrini talep edebileceği anı netleştirdiği gibi, birden fazla eşya satımında "kısmi devir" talebinin sınırlarını ve satıcıyı koruyucu "güvence (teminat)" mekanizmasını da ihtiva etmektedir [4-6].
2. Maddedeki Kavramların Analizi
2.1. Satış Bedelinin Tamamen Ödenmesi ve İfa Talebi
Maddenin birinci fıkrası, ön ödemeli taksitle satışın doğasına uygun olarak, alıcının malın devrini (zilyetliğin ve mülkiyetin naklini) her zaman isteyebilmesini "satış bedelinin tamamının ödenmiş olması" şartına bağlamıştır [5]. Alıcı, vade planına sadık kalarak veya erken ödeme yaparak bedelin tamamını itfa ettiği anda, satıcının ifa borcu muaccel hale gelir.
2.2. Tedarik Süresi (Uygun Süre) İstisnası
Birinci fıkranın ikinci cümlesi, satıcının malı bizzat üretmediği veya stokunda bulundurmadığı, başkasından sağlayarak (tedarik ederek) devredeceği ihtimalini düzenler. Bu durumda alıcı, satış bedelinin tamamını ödemiş olsa bile, satıcıya malı tedarik edebilmesi için dürüstlük kuralı (TMK m. 2) çerçevesinde "uygun bir süre" tanımak zorundadır [5]. Bu kural, satıcının temerrüde düşmesini hakkaniyete uygun bir geçiş süresine bağlayarak, ifa imkânsızlığı veya ani temerrüt hallerinden satıcıyı korumaktadır.
2.3. Taksitle Satış Koşullarına Uyulması Gerekliliği
İkinci fıkra, satıcının malı devredebilmesi için taksitle satışa ilişkin şekil ve içerik koşullarına uyulmuş olması gerektiğini amirdir [5]. Bilindiği üzere, TBK m. 253 vd. hükümleri tüketiciyi ve alıcıyı koruyucu emredici nitelikte şekil ve içerik şartları barındırır. Bu atıf, sözleşmenin geçerli bir biçimde kurulmuş ve kanuni asgari şartları taşıyor olması kaydıyla devir borcunun ifa edilebileceğini vurgular.
2.4. Kısmi Devir İstemi ve Asgari Peşinat Şartı
Üçüncü fıkra, alıcının birden çok parça eşya satın alması veya seçimlik bir hakka sahip olması durumunda, bedelin tamamını ödemeden de "kısmi devir" talep edebilmesine olanak tanır. Ancak bu istisnai talep hakkı, TBK m. 256'da düzenlenen "asgari peşinatın" (satış bedelinin en az onda biri) ödenmiş olması şartına tâbidir [4, 5]. Doktrinde de belirtildiği üzere, alıcının satılanın bir kısmının kendisine devrini isteyebilmesi için sözleşmede bu yönde açık bir hüküm bulunmasa dahi kanun bu yetkiyi asgari peşinatın ödenmesi koşuluyla tanımaktadır [4].
2.5. Eşya Topluluğu (Universitas Rerum) İstisnası
Kanun koyucu, kısmi devir talebini "eşya topluluğu" oluşturan mallar bakımından kesin olarak yasaklamıştır [4, 5]. Birbirini tamamlayan, ayrıldıklarında ekonomik değerlerinde veya kullanım amaçlarında köklü bir azalma meydana gelen eşyalar (örneğin; bir antika yemek odası takımı, ansiklopedi serisi) eşya topluluğu sayılır. Eşya topluluğunda hukuki ve ekonomik bütünlük esas olduğundan, parçaların bağımsızlıklarını kaybetmeksizin ortak bir amaca özgülenmesi, bu malların kısım kısım teslimini doğası gereği imkânsız veya satıcı açısından aşırı külfetli kılar [4].
2.6. Yüzde On Güvence (Teminat) Koşulu
Fıkranın son cümlesi, satış bedeli tamamen ödenmeden kısmi devir talep eden alıcıya karşı satıcıyı koruyan bir denge mekanizmasıdır. Alıcı, bedelin tamamını ödemeden malın bir kısmını devralmak istiyorsa, devredilmeyen ve satıcıda kalan "geri kalan kısmın yüzde onunu" satıcıya güvence (teminat) olarak bırakmak zorundadır [4, 6]. Bu oran, satıcının henüz tahsil etmediği bakiye alacağı için, elinde bulundurduğu mallar üzerinde bir nev'i hapis/rehin benzeri teminat hakkı kurmasını sağlar.
3. Sistematik İlişkiler
4. Uygulama: Yargıtay İçtihadı
Ön ödemeli taksitle satış sözleşmeleri, hukuki niteliği itibarıyla dar ve sabit gelirli tüketicilerin bir araya gelerek tasarruf yapması ve sonrasında malı teslim alması amacına hizmet eder. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve ilgili daireleri, satıcının devir borcunu ve alıcının ifa talebini değerlendirirken tüketiciyi koruma ilkesini (in dubio pro consumatore) ön planda tutmaktadır.
Yargıtay kararlarında, satıcının teslim borcundan kaçınabilmesi için sözleşmedeki şartların alıcı aleyhine ağırlaştırılamayacağı vurgulanmaktadır. Özellikle tedarik için satıcıya tanınan "uygun süre" kavramı, yargı kararlarında satıcının tacir olmasından kaynaklı "basiretli tacir gibi davranma" yükümlülüğü (TTK m. 18) ışığında dar yorumlanmaktadır. Satıcı, piyasa koşullarını öngörerek malı tedarik etmeli; keyfi veya olağandışı uzun bekleme süreleri ile alıcının mülkiyete kavuşmasını engellememelidir. Eşya topluluğunun tespiti konusunda ise Yargıtay, tarafların iradesinden ziyade malların objektif niteliğine (bir bütün halinde kullanılmalarının zorunlu olup olmadığına) ve piyasa teamüllerine bakmaktadır.
5. Pratik Örnek Olaylar
Olay 1: (A), (B) Mobilya A.Ş. ile bir ön ödemeli taksitle satış sözleşmesi akdetmiş ve bir adet özel tasarım ithal koltuk takımının bedelini 12 ayda ödemeyi taahhüt etmiştir. (A), 12. ayın sonunda bedelin tamamını ödemiş ve malın derhal kendisine devrini talep etmiştir. (B) Mobilya A.Ş., malın İtalya'dan sipariş üzerine getirileceğini, bu nedenle teslimatın ancak 3 ay sonra yapılabileceğini bildirmiştir. Hukuki Analiz: TBK m. 266/1 uyarınca, bedelin tamamı ödendikten sonra alıcı her zaman malın devrini isteyebilir. Ancak satıcı malı başkasından tedarik edecekse, kendisine "uygun bir süre" tanınmalıdır. Somut olayda özel tasarım ithal bir mal söz konusu olduğundan tedarik süresi zorunludur; fakat 3 aylık sürenin "uygun süre" olup olmadığı dürüstlük kuralı (TMK m. 2) çerçevesinde sektörel teamüllere göre mahkemece değerlendirilecektir.
Olay 2: Bir çeyiz paketi kampanyasından (buzdolabı, çamaşır makinesi, fırın, televizyon ve yatak odası takımı) 50.000 TL bedelle ön ödemeli taksitle satış sözleşmesi yapan (C), peşinat olarak 6.000 TL ödemiştir. Sözleşmenin 3. ayında (C), sadece buzdolabının kendisine derhal devredilmesini, diğer eşyaların ise bedel ödendikçe teslim edilmesini talep etmiştir. Hukuki Analiz: Somut olayda (C), TBK m. 256'da öngörülen asgari peşinatı (onda bir olan 5.000 TL) ödemiştir. Satılan mallar bağımsız işlevleri olan beyaz eşyalar olup hukuken bir "eşya topluluğu" (universitas rerum) oluşturmazlar. Bu nedenle TBK m. 266/3 uyarınca (C), kısmi devir talebinde bulunabilir. Ancak satıcı (B), satış bedelinin tamamı ödenmediği için, buzdolabını devretmekle birlikte, geri kalan (henüz teslim edilmeyen) eşyaların yüzde onunun kendi nezdinde "güvence" olarak bırakılmasını (varsa bu oranın bloke edilmesini) talep etme hakkına sahiptir [4].
6. Pratik Uygulama Notları
7. Eleştirel Değerlendirme
Türk Borçlar Kanunu m. 266 hükmü, İsviçre Borçlar Kanunu kökenli bir düzenleme olmakla birlikte, Türkiye'deki iktisadi realitelere uyarlanmıştır. Kısmi devir kurumunda öngörülen "%10 güvence bırakma" zorunluluğu, satıcıyı koruyan isabetli bir mekanizma olmakla beraber; uygulamada hesaplamanın "geri kalan kısmın yüzde onu" şeklinde yapılması, enflasyonist ekonomilerde satıcının teminatının erimesi riskini barındırmaktadır [4]. Ayrıca "eşya topluluğu" ibaresi kanunda tanımlanmamış olup, sınırlarının doktrin ve yargı kararlarıyla çizilmesi gerekliliği hukuki öngörülebilirliği zayıflatmaktadır. İleride yapılacak yasal revizyonlarda, "uygun süre" kavramının azami bir üst sınırla tahkim edilmesi ve "güvence" olarak tutulacak bedelin değer kaybına karşı güncellenmesine (örneğin yasal faiz veya enflasyon endekslemesi) ilişkin eklemeler yapılması, madde sistematiğinin gücünü artıracaktır.
Metodolojik Not
Bu yorum, Av. Fethi Güzel tarafından akademik dürüstlük ve bilimsel araştırma ilkeleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Yalnızca doktrin ve yargı kararları çerçevesinde objektif olarak sunulmuştur.